زایمان فیزیولوژیک چیست؟

شهریور ۹۹ | زمان مطالعه : ۹ دقیقه
زایمان فیزیولوژیک چیست

سوال بسیاری از مادران این است که زایمان فیزیولوژیک چیست؟ زایمان طبیعی تماما به قدرت بدن مادر، وضعیت جسمانی او و شرایط جنین بستگی دارد. مراحل زایمان فیزیولوژیک به اینصورت است که در طول تمامی پروسه آن از هیچ‌گونه دارو و تحریک خارجی استفاده نمی‌شود. زایمان فیزیولوژیک تماما توسط هورمون‌های طبیعی بدن مادر انجام شده و با قدرت بدنی وی پیشرفت می‌کند. زایمان فیزیولوژیک ریسک بسیاری از عوارض زایمان را کاهش می‌دهد. زیرا تمامی عوامل خارجی مداخله‌گر در پروسه زایمان حذف می‌شوند. از طرفی فواید فراوان برای سلامت جنین و مادر پس از زایمان دارد. در ادامه به بررسی هر یک از این فواید می‌پردازیم.

فواید زایمان فیزیولوژیک برای مادر

فواید زایمان فیزیولوژیک چیست؟ از آن‌جا که زایمان فیزیولوژیک تماما به وسیله هورمون‌های طبیعی و قدرت بدنی مادر پیشرفت می‌نماید فواید زیادی برای سلامتی او دارد. این فواید عبارتند از:

  1. مرگ و میر پس از زایمان یا در حین زایمان کاهش می‌یابد. در بسیاری از مواقع به دلایل عوارض جراحی و دیگر عارضه‌های حاصل از تحریک‌های خارجی جهت زایمان، شاهد مرگ و میر مادران هستیم. با انجام زایمان فیزیولوژیک ریسک عوارض و به دنبال آن مرگ میر پس از زایمان کاهش می‌یابد. 
  2. ریسک انواع آمبولی‌های خونی و بیماری‌های عروق طی شیردهی و پس از زایمان کاهش می‌یابد.
  3. ریسک بروز بیماری‌های مزمن برای مادر کاهش می‌یابد.
  4. زایمان فیزیولوژیک یک خاطره و تجربه خوب و زیبا از تولد فرزند در یاد شما به جا خواهد گذاشت. زیرا با حذف عوامل مداخله‌گر خارجی، حمایت جسمی و روانی و مشارکت شما در تصمیم‌گیری برای مراحل زایمانی تجربه‌ای به‌یادماندنی و زیبا بر جای خواهد گذاشت.
  5. عوارض غیرقابل پیش‌بینی از زایمان کاهش می‌یابد. از طرفی ریسک عمل سزارین نیز کمتر خواهد شد.

فواید زایمان فیزیولوژیک برای جنین 

بسیاری از جنین‌ها طی پروسه زایمان تحت آسیب‌های جدی قرار می‌گیرند. اما با انجام زایمان فیزیولوژیک ریسک این عوارض و آسیب‌ها کاهش می‌یابد. در ادامه به بررسی فواید زایمان فیزیولوژیک برای نوزاد خواهیم پرداخت.

  1. زایمان فیزیولوژیک ریسک عوارض جدی حاصل از استفاده از وسایل کمک زایمانی را کاهش می‌دهد. بسیاری ازجنین‌ها طی استفاده از فورسپس و وکیوم دچار انواع پارگی و آسیب می‌گردند. در زایمان فیزیولوژیک استفاده از تمامی این وسایل ممنوع می‌باشد. 
  2. ریسک عوارض حاصل از تحریک والقای زایمان توسط داروها برای جنین کاهش می‌یابد. احتمال خون‌ریزی‌های شدید و آسیب به جفت با استفاده از داروهای القای زایمان وجود دارد. اما چون در زایمان فیزیولوژیک استفاده از انواع داروی القای زایمان ممنوع می‌باشد، ریسک عوارض حاصل از آن کاهش می‌یابد.
  3. در زایمان فیزیولوژیک ریسک عوارض تنفسی برای نوزاد نیز کمتر است.
  4. احتمال بروز بیماری‌های مزمن به دلیل زایمان سزارین یا فاصله زیاد زایمان تا اولین شیردهی در نوزاد نیز کمتر است. 
  5. زایمان فیزیولوژیک رابطه جسمانی مادر و جنین را بهبود می‌بخشد. بلافاصله پس از زایمان شما می‌توانید تماس پوست به پوست با نوزاد داشته و به او شیربدهید.

فواید زایمان فیزیولوژیک

ویژگی‌های یک زایمان فیزیولوژیک چیست؟ 

در کلاس‌های آمادگی برای زایمان به شما یاد می‌دهند که ویژگی‌های زایمان فیزیولوژیک چیست و لازم است بدانید براساس تحقیقات انجام شده یک زایمان فیزیولوژیک نرمال باید دارای ویژگی‌های زیر باشد.

  • شروع خودبه‌خودی از ویژگی‌های اصلی زایمان فیزیولوژیک است. ضمن اینکه پیشرفت زایمان نیز بدون هیچ‌گونه دخالتی و کاملا خود‌به‌خودی انجام می‌شود.
  • شامل شرایط بیولوژیک و فیزیولوژیکی طبیعی بدن می‌باشد که به دردهای زایمانی مؤثر ختم می‌شود.
  • به یک زایمان طبیعی، بدون هیچ‌گونه دخالت منجر می‌شود. ضمن اینکه طی زایمان جفت و جنین هر دو بدون مشکل از بدن مادر خارج می‌شوند.
  • خونریزی پس از زایمان فیزیولوژیک یک خونریزی کاملا طبیعی و فیزیولوژیکی می‌باشد.
  • ارتباط مادر و نوزاد پس از زایمان را تسهیل می‌نماید. بلافاصله پس از زایمان امکان ارتباط پوستی مادر و نوزاد فراهم است.
  • سبب شروع به موقع و زودهنگام شیردهی به نوزاد می‌شود.

عوامل مختل‌کننده زایمان فیزیولوژیک چیست؟

زایمان فیزیولوژیکی

برخی از موارد که سبب دخالت در امور زایمان طبیعی می‌شوند، می‌توانند باعث ایجاد اختلال در پروسه زایمان فیزیولوژیک گردند. در ادامه به بررسی این عوامل می‌پردازیم.

  • تحریک یا القای زایمان به وسیله دارو یا مداخلات فیزیکی
  • شرایط محیطی نامناسب مانند نور شدید اتاق، سرد بودن محیط، نبود یک حریم خصوصی مناسب، درمانگران متفاوت و متعدد و در نهایت عدم حمایت روانی مناسب.
  • محدودیت‌های زمانی مشخص شده توسط محیط‌های درمانی متفاوت.
  • سوءتغذیه مادر.
  • استفاده از برخی روش‌های کاهش درد در هنگام زایمان طبیعی از جمله مسکن‌ها، بی‌حسی اپیدورال برای تسکین درد زایمان یا بیهوشی عمومی.
  • استفاده از اپیزیوتومی (ایجاد برش در ناحیه تناسلی برای سهولت خروج نوزاد)
  • استفاده از وسایل کمک زایمانی نظیر فورسپس و وکیوم، یا زایمان سزارین.
  • گره خوردن و بسته شدن ناگهانی جریان خون بندناف جنین در ارتباط با وضعیت‌های قرارگیری کودک هنگام تولد.
  • جداسازی مادر و نوزاد پس از زایمان.
  • هرگونه شرایط و رفتاری که سبب شود مادر احساس آزار یا عدم حمایت روانی و جسمی داشته باشد، مختل‌کننده زایمان فیزیولوژیک می‌باشد.

براساس تحقیقات و بررسی‌ها، زایمان فیزیولوژیک به زایمانی گفته می‌شود که طی این تعامل کافی و مناسب در هرگونه تصمیم‌گیری برای مراحل زایمان فیزیولوژیک، میان مادر و درمانگر برقرار باشد. ویژگی‌ها، اهداف و ارزش‌های زایمان فیزیولوژیک باید توسط درمانگر برای مادر به طور کامل شرح‌ داده شود. از طرفی تمامی ترس‌ها، تفکرات و شرایط مادر توسط خود او برای درمانگر باید توضیح داده شود. اگر تمامی این تصمیم‌گیری‌ها و تبادل نظرها پیش از زایمان انجام شود، زایمان فیزیولوژیک در محیطی مناسب انجام خواهد شد. ضمن اینکه تصمیم‌گیری در شرایط اورژانس نیز با این اوصاف ساده‌تر و سریع‌تر صورت خواهد گرفت. ارتباط درمانگر و مادر باید براساس احترام، اعتماد و صمیمیت باشد.

اکنون که می‌دانید زایمان فیزیولوژیک چیست لازم است بدانید در ارتباط با هزینه زایمان فیزیولوژیک نیز همه‌چیز به شرایط وابسته است. بیمارستان، مامای همراه و عامل زایمان تعیین‌کننده میزان هزینه زایمان فیزیولوژیک می‌باشند. در نتیجه پیش از انجام زایمان فیزیولوژیک، از مرکز مربوطه در ارتباط با هزینه‌ها پرس و جو نمایید.