علت زردی نوزاد

نوزادان به دلیل تولید بیشتر گلبول‌های قرمز و تجزیه سریع‌تر آنها در چند روز اول زندگی، بیلی‌روبین بیشتری نسبت به بزرگسالان تولید می‌کنند. به طور معمول، کبد بیلی‌روبین را از جریان خون فیلتر می‌کند و آن را به روده‌ها انتقال می‌دهد. کبد نابالغ نوزاد تازه متولد شده اغلب نمی‌تواند بیلی‌روبین را با سرعت کافی خارج کند و این باعث افزایش بیلی‌روبین می‌شود. زردی ناشی از این شرایط طبیعی نوزاد، زردی فیزیولوژیک نامیده می‌شود و معمولاً در روز دوم یا سوم زندگی نوزاد ظاهر می‌شود.

برخی اختلال‌های زمینه‌ای نیز ممکن است باعث زردی نوزاد شود. در این موارد، زردی اغلب خیلی زودتر یا دیرتر از شکل رایج‌تر آن در نوزاد ظاهر می‌شود. بیماری‌ها یا شرایطی که می‌توانند باعث زردی شوند شامل موارد زیر هستند:

• خونریزی داخلی (هموراژ)

• عفونت در خون نوزاد (سپسیس)

• سایر عفونت‌های ویروسی یا باکتریایی

• ناسازگاری خونی مادر و نوزاد

• اختلال در عملکرد کبد

• آترزی صفراوی (وضعیتی که در آن مجاری صفراوی نوزاد مسدود یا زخم شده است)

• کمبود نوعی آنزیم‌

• ناهنجاری گلبول‌های قرمز خون نوزاد که باعث تجزیه سریع آنها می‌شود.

اکثر نوزادانی که بین هفته 35 و 40 بارداری متولد می‌شوند معمولاً نیازی به درمان زردی ندارند. در موارد نادر، در صورت وجود عوامل خطرساز خاص، سطح خیلی بالای بیلی‌روبین خون  می‌تواند نوزاد را در معرض خطر آسیب مغزی قرار دهد.

دو درمان اصلی وجود دارد که می‌توان در بیمارستان برای کاهش سریع سطح بیلی‌روبین انجام داد:

• فتوتراپی: نوع خاصی از نور به پوست نوزاد تابانده می‌شود. این نور بیلی‌روبین را برای تجزیه توسط کبد و دفع راحت‌تر آماده می‌کند.  قرار دادن نوزاد برهنه در حالتی‌ که چشمانش پوشانده شده است زیر Bili Light؛ بیلی‌لایت، یا همان نور آبی اغلب کاملاً موثر است، زیرا اشعهٔ فرابنفش،‌ بیلی‌روبین خون را به شکلی تغییر می‌‌دهد که نوزاد می‌تواند راحت‌تر آن را از طریق ادرار دفع کند. پزشک تصمیم می‌گیرد که آیا کودک فتوتراپی انجام دهد یا خیر.

• انتقال خون: فتوتراپی معمولاً اثربخش است، اما اگر نوزاد دچار مورد شدیدی از زردی شود، یا با وجود فتوتراپی، سطح بیلی‌روبین همچنان افزایش یابد،‌ ممکن است لازم باشد که او برای نوعی انتقال خون که «انتقال خون تبادلی» نامیده می‌شود،‌ در بخش مراقبت‌های ویژهٔ نوزادان بستری شود. خون نوزاد با استفاده از یک لوله نازک که در رگ‌های او قرار داده می‌شود تخلیه شده و با خون اهداکننده جایگزین می‌شود. اکثر نوزادان به خوبی به درمان پاسخ می‌دهند و پس از چند روز می‌توانند بیمارستان را ترک کنند. این انتقال، مقداری از خون نوزاد را که حاوی سطوح بالایی از بیلی‌روبین است با خون اهدایی که حاوی سطوح نرمال است،‌ جایگزین می‌کند.

آیا زردی نوزاد می‌تواند خطرناک باشد؟
در اکثریت قریب به اتفاق موارد،‌ زردی موضوع نگران‌کننده‌ای نیست. اما همانطور که پیش‌تر نیز اشاره شد اگر سطح بیلی‌‌روبین بدن نوزاد خیلی بالا برود،‌ زردی می‌تواند باعث آسیب دائمی به سیستم عصبی شود. درصد اندکی از نوزادان مبتلا به زردی نیز ممکن است دچار عارضه‌‌ای به نام Kernicterus؛ کرن‌ایکتروس، شوند که می‌تواند منجر به ناشنوایی،‌ تأخیر در رشد کودک یا شکلی از فلج مغزی شود. البته این مورد در میان نوزادان نادر است و نیازی به نگرانی نیست، زیرا کودکتان به احتمال زیاد با پیگیری‌های شما کاملاً تحت نظر یک پزشک اطفال مراقبت و بررسی می‌شود.

بنابر آنچه گفته شد زردی در نوزادان بسیار شایع است و با تشخیص به موقع و عدم سهل انگاری خیلی زود و به راحتی درمان می‌شود. اگر پوست نوزاد شما زردرنگ به نظر می‌رسد، به ویژه اگر سفیدی چشم‌ها،‌ پوست شکم، یا دست‌ها و پاهای او زرد هستند،‌ با پزشک تماس بگیرید. به علاوه،‌ اگر نوزادتان زردی دارد و به سختی از خواب بیدار می‌شود یا بهانه‌گیر شده است یا نمی‌خواهد شیر بخورد و همچنین اگر حتی موردی خفیف از زردی را برای بیش از سه هفته داشته است، نیز پزشک را مطلع کنید. هرگز خودسرانه اقدام به رفع زردی نوزادان نکنید.

درمان زردی نوزاد

در بیشتر نوزادان معمولاً نیازی به درمان زردی نوزاد نیست زیرا علائم به طور معمول در عرض 10 تا 14 روز از بین می‌روند، هرچند گاهی ممکن است مدت طولانی‌تر نیز ادامه یابند.

درمان معمولاً تنها در صورتی توصیه می‌شود که آزمایش‌ها سطح بسیار بالای بیلی‌روبین را در خون نوزاد نشان دهند. دلیل نیاز به درمان در این شرایط این است که از ورود احتمالی بیلی‌روبین به مغز و آسیب مغزی جلوگیری شود.

آیا زردی نوزاد قابل پیشگیری است؟

بهترین روش پیشگیری تغذیه کافی است. باید اطمینان پیدا کنید نوزاد، شیر مادر یا شیر خشک کافی می‌خورد و درنتیجه دفعات دفع زیادی دارد. نوزادانی که با شیر مادر تغذیه می‌شوند باید در چند روز اول زندگی خود روزی 8 تا 12 بار شیر بخورند. نوزادانی که با شیر خشک تغذیه می‌شوند معمولاً در هفته اول باید حدود 30 تا 60 میلی لیتر شیر خشک را هر دو تا سه ساعت مصرف کنند.

اگر هر گونه نگرانی در مورد زردی دارید،‌ به پزشک مراجعه کنید یا با او تماس بگیرید تا اطمینان حاصل کنید که قدم‌های درست را برای بهبود و طبیعی شدن رنگ پوست فرزندتان برمی‌دارید.

در چه صورتی برای زردی نوزاد باید به پزشک مراجعه کرد؟

اکثر بیمارستان‌ها برنامه بررسی زردی نوزادان قبل از ترخیص را دارند. آکادمی طب اطفال آمریکا توصیه می‌کند که نوزادان در طول معاینات معمول پزشکی و در زمان حضور در بیمارستان حداقل هر 8 تا 12 ساعت یکبار از نظر زردی معاینه شوند.

نوزاد شما باید بین روز سوم تا هفتم پس از تولد، زمانی که سطح بیلی‌روبین به اوج خود می‌رسد، از نظر زردی معاینه شود. اگر نوزاد زودتر از 72 ساعت پس از تولد ترخیص شد، ظرف دو روز پس از ترخیص او را برای بررسی زردی پیش پزشک ببرید.

علائم یا نشانه‌های زیر ممکن است نشان‌دهنده یرقان شدید یا عوارض ناشی از بیلی‌روبین اضافی باشد. اگر متوجه علائم زیر شدید، با پزشک خود تماس بگیرید:

• پوست نوزاد شما زردتر شده است.

• پوست روی شکم، بازوها یا پاهای نوزاد زرد به نظر می‌رسد.

• سفیدی چشم نوزاد زرد به نظر می‌رسد.

• نوزاد بی‌حال یا بیمار به نظر می‌رسد یا به سختی بیدار می‌شود.

• نوزاد وزن اضافه نمی‌کند یا خوب غذا نمی‌خورد.

• نوزاد با صدای زیری گریه می‌کند.

• نوزاد علائم دیگری دارد که شما را نگران می‌کند.

مراقبت‌های خانگی زردی نوزاد 

توجه داشته باشید که زردی نوزاد تنها با راهکارهای پزشک درمان می‌شود و از هرگونه درمان خودسرانه و درمان‌های مبتنی بر تجربه دوستان، اقوام و گذشتگان پرهیز کنید و در صورت مشاهده زردی هر چه سریع‌تر به پزشک مراجعه کنید. راهکارهای زیر از جمله مواردی هستند که با مشورت پزشک می‌توانید برای رفع زردی نوزاد به کار برید:

• از آنجایی که نور خورشید به تجزیه بیلی‌روبین کمک می‌کند تا کبد کودک بتواند آن را راحت‌تر پردازش کند معمولاً قرار دادن نوزاد جلوی پنجره‌ای با نور کافی به مدت 10 دقیقه و دو بار در روز می‌تواند به درمان زردی خفیف کمک کند.

• هرگز نوزاد را زیر نور مستقیم خورشید قرار ندهید.

• گاهی اوقات، با نظارت دقیق می‌توان لامپ‌های فتوتراپی را در خانه نصب کنید.

توجه داشته باشید اگر سطح بیلی‌روبین نوزاد بسیار بالا باشد یا اگر کودک بیمار به نظر برسد، به احتمال زیاد برای درمان در بیمارستان بستری خواهد شد.

سلام خوبی عزیزم
زردی نوزاد از چه چیزی به وجود میاد آیا این درسته که از خورد و خوراک مادر حامله هست ؟

ممنون از موارد خوب مفیدت😍❤