عفونت چشم در بارداری خطرناک است؟ | راهنمای کامل مراقبت و درمان
محتوای این مقاله توسط تیم پزشکان و متخصصان گهواره بررسی و تأیید شده و صرفاً جنبه آموزشی دارد تا آگاهی عمومی شما افزایش یابد؛ با این حال، برای هرگونه اقدام تشخیصی یا درمانی، به پزشک متخصص مراجعه کنید.
عفونت چشم در بارداری معمولا بهخودیخود برای جنین خطرناک نیست، اما نباید با خوددرمانی یا مصرف قطرههای قدیمی و بدون نسخه درمان شود. تغییرات هورمونی، خشکی چشم، حساسیت بیشتر یا تماس با ویروس و باکتری میتواند زمینهساز این مشکل باشد. برای درمان بیخطر این عارضه، رعایت بهداشت دستها، استقاده از کمپرس تمیز را رعایت کرده و از گذاشتن لنز و آرایش پرهیز کنید. در صورت درد، ترشح شدید یا تاری دید به پزشک مراجعه کنید. در این مقاله از مجله سلامت گهواره به عفونت چشم در بارداری، علل، علائم و درمان آن پرداختهایم.
با نصب اپلیکیشن گهواره، در جریان تغییرات هفته به هفته بارداری خود قرار میگیرید. این برنامه، اطلاعات تخصصی درباره رشد جنین، سلامت مادر و تغذیه ارائه میدهد و تمامی آزمایشات و معاینات بارداری را یادآوری میکند و هر روز یک پیام مشاورهای متناسب با سن بارداری خود دریافت خواهید کرد.
آیا عفونت چشم در بارداری برای جنین خطرناک است؟
در بیشتر موارد، عفونت چشم در بارداری، بهویژه التهاب ملتحمه ویروسی یا باکتریایی خفیف، بهطور مستقیم برای جنین خطرناک نیست و بیشتر مادر را درگیر میکند. خطر اصلی زمانی ایجاد میشود که عفونت شدید همراه با درد چشم، تاری دید، حساسیت به نور یا ترشح زیاد همراه باشد یا مادر خودسرانه از قطرههای دارویی استفاده کند. برخی قطرههای آنتیبیوتیکی چشمی با جذب خونی بسیار کم در بارداری قابل استفاده هستند، اما انتخاب دارو باید با نظر پزشک باشد.
علت عفونت چشم در بارداری چیست؟
علت عفونت چشم در بارداری معمولا با تغییرات بدن مادر، تحریک و خشکی چشم یا تماس با عوامل ویروسی و باکتریایی ارتباط دارد. بارداری بهتنهایی همیشه باعث عفونت چشم نمیشود، اما میتواند چشم را حساستر و مستعدتر کند.
- تغییرات هورمونی بارداری: تغییر سطح هورمونها میتواند روی اشک، سطح چشم و حساسیت قرنیه اثر بگذارد و باعث احساس خشکی، سوزش یا تحریکپذیری بیشتر چشم شود.
- خشکی چشم و حساسیت بیشتر به عفونت: خشکی چشم باعث میشود سطح چشم محافظت طبیعی کمتری داشته باشد. در نتیجه چشم راحتتر دچار التهاب، قرمزی، سوزش و تحریک میشود.
- عفونتهای ویروسی: ویروسها از شایعترین علتهای التهاب ملتحمه یا قرمزی چشم هستند و معمولا با اشکریزش، قرمزی، احساس جسم خارجی و گاهی علائم سرماخوردگی همراه میشوند.
- عفونتهای باکتریایی: عفونت باکتریایی با ترشح غلیظ، زرد یا سبز، چسبندگی پلکها و قرمزی چشم دیده میشود و در بعضی موارد به قطره آنتیبیوتیک نیاز دارد.
- آلرژیهای چشمی: حساسیت به گردوغبار، گرده گیاهان، موی حیوانات یا مواد محرک میتواند باعث قرمزی، خارش، اشکریزش و تورم پلک شود.
- استفاده از لنز تماسی: استفاده طولانیمدت، خوابیدن با لنز یا رعایت نکردن بهداشت لنز میتواند خطر التهاب و عفونت چشم را بالا ببرد. در زمان قرمزی یا ترشح چشم باید مصرف لنز متوقف شود.

علائم عفونت چشم در بارداری
علائم عفونت چشم در بارداری معمولا شبیه عفونت چشم در دیگر افراد است، اما بهدلیل حساسیت دوران بارداری نباید خودسرانه درمان شود. در جدول زیر به شایعترین علائم اشاره کردهایم:
| علائم عفونت چشم | زمان مراجعه به پزشک |
| قرمزی چشم | در صورت تشدید قرمزی همراه با درد، تاری دید و ترشح |
| خارش چشم | در صورت خارش مداوم یا همراه با تورم پلک، اشکریزش زیاد یا ترشح غیرطبیعی |
| سوزش چشم | همراه با درد، احساس جسم خارجی، حساسیت به نور یا بدتر شدن علائم |
| ترشحات چشمی | در صورت ترشح غلیظ، زرد یا سبز، چسبیدن پلکها به هم همراه با قرمزی و درد |
| ریزش اشک | در صورت ریزش اشک طولانیمدت یا همراه با قرمزی، خارش، درد یا تاری دید |
| تورم پلک | در صورت دردناک و قرمز شدن اطراف چشم یا سخت شدن باز کردن آن |
| حساسیت به نور | نیاز به بررسی فوری، بهخصوص در صورت درد چشم، قرمزی شدید یا تغییر دید |
| تاری دید | بهتر نشدن تاری دید با پاک کردن ترشحات و ایجاد درد ناگهانی |
برای عفونت چشم در بارداری چه کنیم؟
در صورت بروز علائم عفونت چشم و اختلال بینایی در بارداری، هدف اصلی کاهش تحریک چشم، جلوگیری از انتقال عفونت و پرهیز از مصرف خودسرانه قطره یا دارو است.
اقدامات اولیه در خانه
درمان خانگی عفونت چشم در بارداری شامل اقدامات زیر میشود:
- کمپرس گرم یا خنک: یک پارچه تمیز و بدون پرز را با آب گرم یا خنک مرطوب کنید و چند دقیقه روی پلک بسته بگذارید.
- شستوشوی صحیح چشم: ترشحات اطراف چشم را با پنبه یا دستمال تمیز و مرطوب پاک کنید. برای هر چشم از دستمال جداگانه استفاده کنید تا عفونت منتقل نشود.
- استراحت کافی: استراحت، کاهش کار طولانی با صفحهنمایش و خواب کافی به کم شدن تحریک چشم کمک میکند.
- رعایت بهداشت دستها: دستها را مرتب با آب و صابون بشویید و از لمس یا مالیدن چشم خودداری کنید.
- مصرف مایعات کافی: دریافت مایعات کافی به حفظ رطوبت بدن و کاهش خشکی چشم کمک میکند.
- پرهیز از آرایش چشم: تا زمان بهبود علائم، از ریمل، خط چشم و سایه استفاده نکنید.

نکاتی که باید از آنها پرهیز کرد
در صورت عفونت چشم در بارداری از اقدامات زیر پرهیز کنید:
- مصرف خودسرانه قطرههای چشمی آنتیبیوتیک، ضدالتهاب، ضدقرمزی یا قطرههای قدیمی
- مالیدن چشم به دلیل امکان انتقال آلودگی از یک چشم به چشم دیگر
- استفاده از لنز تماسی
- استفاده مشترک از وسایل شخصی مانند حوله، روبالشی، دستمال، لوازم آرایش و قطره چشمی
- شستوشوی چشم با مواد خانگی یا گیاهی مثل گلاب، چای، شیر، عسل یا محلولهای غیرپزشکی
چه زمانی باید به دکتر مراجعه کرد؟
در صورت مواجهه با علائم زیر به پزشک مراجعه کنید:
- درد متوسط تا شدید، بهخصوص همراه با قرمزی یا تورم
- تاری دید یا تغییر بینایی
- حساسیت به نور، درد یا ناراحتی هنگام نگاه کردن به نور
- ترشح غلیظ زرد یا سبز و چسبیدن پلکها به هم
- تورم شدید پلک شدید
- بهتر نشدن علائم طی چند روز
درمان عفونت چشم در بارداری
درمان عفونت چشم در بارداری به علت، شدت علائم و وضعیت مادر بستگی دارد. در این دوران، مصرف قطره یا پماد چشمی باید با نظر پزشک انجام شده تا ایمنی مادر حفظ شود.
درمان عفونت خفیف چشم
در عفونتهای خفیف، مراقبت خانگی مثل کمپرس تمیز، پاک کردن ترشحات چشم، شستن مرتب دستها، استراحت و پرهیز از آرایش چشم میتواند به کاهش علائم کمک کند.
درمان عفونت شدید چشم
عفونت شدید چشم در بارداری، بهخصوص اگر با درد، حساسیت به نور، تاری دید، تورم زیاد پلک یا قرمزی شدید همراه باشد، نیاز به بررسی فوری دارد. پزشک ممکن است معاینه چشم، بررسی قرنیه و در صورت نیاز داروهایی را برای درمان عفونت شدید چشم در بارداری تجویز کند.
درمان عفونت باکتریایی
عفونت باکتریایی چشم برخلاف توکسوپلاسموز در بارداری گاهی خودبهخود بهتر میشود، اما در مواردی با ترشح چرکی، چسبندگی پلک یا شدت علائم، پزشک ممکن است قطره یا پماد آنتیبیوتیک چشمی تجویز کند.
درمان عفونت ویروسی
عفونت ویروسی چشم معمولا با درمان حمایتی کنترل میشود و آنتیبیوتیک روی آن اثری ندارد. کمپرس، اشک مصنوعی، رعایت بهداشت دستها و پرهیز از تماس نزدیک میتواند کمککننده باشد.
درمان عفونت ناشی از آلرژی
در آلرژی چشمی، واکنش به برخی محرکها باعث خارش، قرمزی و اشکریزی میشود. دوری از محرکها، شستوشوی ملایم اطراف چشم، کمپرس خنک و در صورت نیاز داروهای ضدحساسیت چشمی با تجویز پزشک میتواند علائم را کاهش دهد.
قطره عفونت چشم در بارداری
همه قطرههای چشمی در بارداری بیخطر نیستند، اما برخی داروهای موضعی چشم، به دلیل جذب خونی کم، با تجویز پزشک قابل استفاده هستند. برای عفونت باکتریایی، پزشک ممکن است قطره یا پماد آنتیبیوتیک مناسب بارداری تجویز کند. برای مثال، کلرامفنیکل چشمی در برخی منابع معتبر بارداری قابل استفاده دانسته شده است.
به نقل از nhs
میتوان از قطرههای چشمی و گوش کلرامفنیکل در دوران بارداری استفاده کرد. فقط مقادیر بسیار کمی از آن جذب جریان خون میشود و تصور نمیشود که بتواند به نوزاد شما آسیبی برساند.
Chloramphenicol eye treatments and ear drops can be used in pregnancy. Only tiny amounts are absorbed into the bloodstream and it's not thought that these can harm your baby.
قطرههای آنتیبیوتیک قدیمی، قطرههای کورتونی، ضدقرمزی، بیحسکننده یا داروهای باقیمانده از قبل نباید خودسرانه مصرف شوند.

چه زمانی عفونت چشم در بارداری خطرناک میشود؟
در شرایط زیر، تاخیر در مراجعه یا مصرف خودسرانه قطره ممکن است به سلامت چشم مادر آسیب بزند:
- درد شدید، مداوم یا همراه با قرمزی زیاد ناشی از التهاب عمیقتر یا درگیری قرنیه
- کاهش بینایی همچون تاری دید، کم شدن دید یا بهتر نشدن تاری بعد از پاک کردن ترشحات
- تورم شدید پلک، قرمزی، دردناک شدن یا باز کردن سخت چشم
- تب، بیحالی، بدندرد یا بدتر شدن حال عمومی همراه با علائم چشمی
- گسترش عفونت به هر دو چشم
عفونت چشم در بارداری را جدی بگیرید، اما نگران نباشید
عفونت چشم در بارداری معمولا همچون ارتودنسی در بارداری بهطور مستقیم برای جنین خطرناک نیست، اما چون بدن مادر در این دوران حساستر است، نباید آن را ساده گرفت. قرمزی، خارش، سوزش، ترشح و ریزش اشک میتواند به دلیل عفونت ویروسی، باکتریایی، آلرژی یا خشکی چشم ایجاد شود. رعایت بهداشت دستها، پرهیز از آرایش و لنز، کمپرس تمیز و مراجعه به پزشک بهترین اقدامات برای درمان عفونت چشم در بارداری هستند.
منابع
سوالات متداول
بله، عفونت چشم میتواند باعث تاری دید شود.
استفاده نادرست از لنز، خوابیدن با آن یا رعایت نکردن بهداشت میتواند خطر عفونت چشم را در بارداری افزایش دهد.
بله، آرایش چشم میتواند تحریک، آلودگی و انتقال عفونت را بیشتر کند.
درمان سریع آن شامل شستوشوی دست، کمپرس تمیز و مراجعه به پزشک برای دریافت قطره مناسب بارداری میشود.