تحلیل گروه خونی نوزاد و پیش بینی آن
محتوای این مقاله توسط تیم پزشکان و متخصصان گهواره بررسی و تأیید شده و صرفاً جنبه آموزشی دارد تا آگاهی عمومی شما افزایش یابد؛ با این حال، برای هرگونه اقدام تشخیصی یا درمانی، به پزشک متخصص مراجعه کنید.
گروه خونی نوزاد از ژنهایی که از پدر و مادر به ارث میبرد تعیین میشود، اما لازم نیست حتما با گروه خونی یکی از آنها یکسان باشد. کودک یک ژن مربوط به سیستم ABO را از مادر و یک ژن را از پدر دریافت میکند؛ به همین دلیل، در بعضی ترکیبها ممکن است گروه خونی فرزند حتی با هر دو والد متفاوت باشد. در ادامه میبینیم هر ترکیب گروه خونی پدر و مادر چه گروههایی را برای فرزند ممکن میکند، عامل Rh چگونه به ارث میرسد و گروه خونی واقعی نوزاد چگونه مشخص میشود.
با نصب اپلیکیشن گهواره، قد و وزن کودک خود را روی نمودار بررسی کنید و از رشد مناسبش اطمینان یابید. روزانه متناسب با سن کودکتان ، پیامهای مشاوره تخصصی دریافت کنید و با توصیههای تغذیهای و دستور پختهای مناسب، تغذیه سالمتری برای او فراهم کنید. همچنین، با بازیهای مناسب و آزمونهای دورهای به تقویت هوش و مهارتهای فرزندتان کمک کنید.
- گروه خونی فرزند به پدر میرود یا مادر؟
- آیا گروه خونی فرزند با پدر و مادر یکی است؟
- انواع گروههای خونی
- جدول گروه خونی پدر و مادر و فرزند
- تشخیص خون Rh مثبت و Rhمنفی
- Rh مثبت و منفی نوزاد چگونه به ارث میرسد؟
- گروه خونی نوزاد چه زمانی مشخص میشود؟
- ناسازگاری گروه خونی مادر و نوزاد چیست؟
- چگونه از عوارض ناسازگاری Rh پیشگیری میشود؟
- آیا امکان تعیین گروه خونی جنین وجود دارد؟
- ناسازگاری Rh خطر سقط جنین را به دنبال دارد
- درمانهای محافظتی به هنگام بروز ناسازگاری Rh
- منابع
گروه خونی فرزند به پدر میرود یا مادر؟
گروه خونی فرزند از هر دو والد به ارث میرسد، نه فقط از پدر یا مادر. کودک یک نسخه از اطلاعات ژنتیکی مربوط به گروه خونی را از پدر و یک نسخه را از مادر دریافت میکند و ترکیب آنها، گروه خونی او را تعیین میکند. بنابراین، گروه خونی نوزاد ممکن است با پدر یا مادر یکسان باشد یا با گروه خونی هر دو متفاوت باشد. عامل Rh (مثبت یا منفی) نیز به طور جداگانه از هر دو والد به ارث میرسد.
آیا گروه خونی فرزند با پدر و مادر یکی است؟
نوع گروه خونی جنین از والدین به ارث میرسد، یعنی شبیه پدر، مادر یا ترکیبی از هردوی آنها میشود. پس به هیچ وجه امکان ندارد که فردی دارای گروه خونی متفاوت از والدین خود باشد.
انواع گروههای خونی
قبل از اینکه به بحث پیشبینی گروه خونی نوزاد بپردازیم، بهتر است که ابتدا با انواع گروههای خونی آشنا شوید:
- گروه خونی A مثبت (A+)
- گروه خونی A منفی (A-)
- گروه خونی B مثبت (B+)
- گروه خونی B منفی (B-)
- گروه خونی AB مثبت (AB+)
- گروه خونی AB منفی (AB-)
- گروه خونی O مثبت (O+)
- گروه خونی O منفی (O-)

جدول گروه خونی پدر و مادر و فرزند
گروه خونی فرزند به ترکیب گروه خونی پدر و مادر بستگی دارد. جدول زیر نشان میدهد با توجه به گروه خونی والدین، فرزند چه گروهی میتواند داشته باشد. این جدول مربوط به سیستم ABO است و عامل Rh (مثبت یا منفی) به صورت جداگانه به ارث میرسد.
| گروه خونی مادر | گروه خونی پدر | گروه خونی احتمالی فرزند |
| O | O | O |
| O | A | A یا O |
| O | B | B یا O |
| O | AB | A یا B |
| A | A | A یا O |
| A | B | A، B، AB یا O |
| A | AB | A، B یا AB |
| B | B | B یا O |
| B | AB | A، B یا AB |
| AB | AB | A، B یا AB |
تشخیص خون Rh مثبت و Rhمنفی
انواع گروههای خونی ذکر شده ممکن است که Rh مثبت یا منفی باشند. گروههای خونی Rh مثبت شامل AB+، A+، B+ و O+ هستند. انواع گروههای خونی Rh منفی نیز A-،B -، O- و AB- را دربر میگیرند. در مواردی که گروه خونی پدر Rhمثبت و گروه خونی مادر Rh منفی باشد، گروه خونی کودک به احتمال خیلی زیاد مثبت میشود.
حال اگر هر دوی والدین گروه خونی Rh منفی داشته باشند، نوزادی با گروه خونی Rh منفی خواهند داشت. در جدول گروه خونی زیر نحوه تشخیص خون Rh مثبت و Rh منفی نوزاد از روی خون والدین ذکر شده است.
| ژنوتیپ | Rh خون نوزاد |
| (+ , -) یا (+ , +) | Rh + |
| (- , -) | Rh – |
Rh مثبت و منفی نوزاد چگونه به ارث میرسد؟
عامل Rh به طور جداگانه از گروه خونی A، B، AB یا O به ارث میرسد. اگر یکی از والدین Rh مثبت و دیگری Rh منفی باشد، نوزاد میتواند Rh مثبت یا منفی داشته باشد. اگر هر دو والد Rh منفی باشند، نوزاد معمولا Rh منفی خواهد بود. حتی دو والد Rh مثبت نیز ممکن است نوزاد Rh منفی داشته باشند، زیرا ممکن است هر دو نسخه نهفته Rh منفی را به فرزند منتقل کنند.
گروه خونی نوزاد چه زمانی مشخص میشود؟
امروزه به لطف پیشرفت علم پیشبینی گروه خونی نوزاد از روی گروه خونی پدر و مادر امکانپذیر شده است. برای مثال اگر هر دو والد گروه خونی O داشته باشند، صاحب فرزندی با گروه خونی O میشوند. در صورتیکه گروه خونی پدر و مادر A باشد، فرزندی با گروه خونی O یا A متولد میشود. والدینی با گروه خونی B نیز فرزندی خواهند داشت که ممکن است دارای گروه خونی B یا O باشد.
چنانچه یکی از والدین دارای گروه خونی A و والد دیگر B باشد، گروه خونی فرزند متولد شده میتواند از نوعA ، B ، AB یا O باشد. در صورتیکه یکی از والدین کودک گروه خونی A داشته و دیگری AB باشد، در این حالت کودک متولد شده میتواند دارای گروه خونیA ، B یا AB باشد. توجه به جدول گروه خونی زیر در درک این مطلب به شما کمک میکند.
ناسازگاری گروه خونی مادر و نوزاد چیست؟
ناسازگاری گروه خونی زمانی مطرح میشود که گروه خونی مادر و جنین با یکدیگر متفاوت باشد و در برخی شرایط، این تفاوت باعث واکنش سیستم ایمنی مادر شود. یکی از مهمترین انواع آن، ناسازگاری Rh است که معمولا زمانی رخ میدهد که مادر Rh منفی و جنین Rh مثبت باشد. در این شرایط، اگر گلبولهای قرمز جنین وارد جریان خون مادر شوند، ممکن است بدن مادر علیه عامل Rh آنتیبادی تولید کند. این آنتیبادیها میتوانند از جفت عبور کرده و به گلبولهای قرمز جنین آسیب برسانند و در مواردی باعث کم خونی و بیماری همولیتیک جنین و نوزاد شوند.
نوع دیگری از ناسازگاری، ناسازگاری ABO است که بیشتر در شرایطی مانند مادر با گروه خونی O و نوزاد با گروه خونی A، B یا AB دیده میشود. این نوع ناسازگاری معمولا خفیفتر از ناسازگاری Rh است و میتواند پس از تولد، به افزایش بیلی روبین و زردی نوزاد منجر شود.
چگونه از عوارض ناسازگاری Rh پیشگیری میشود؟
برای پیشگیری از عوارض ناسازگاری Rh، در دوران بارداری گروه خونی و وضعیت Rh مادر بررسی میشود. اگر مادر Rh منفی باشد، وجود پادتنهای مربوط به Rh نیز در خون او بررسی خواهد شد. در صورت نیاز، آمپول روگام به مادر تزریق میشود تا از ساخته شدن این پادتنها جلوگیری کند.
این آمپول معمولا در حدود هفته ۲۸ بارداری و در صورت نیاز پس از زایمان تزریق میشود. همچنین اگر در دوران بارداری شرایطی پیش بیاید که احتمال ورود خون جنین به خون مادر وجود داشته باشد، ممکن است به تزریق روگام نیاز باشد.

آیا امکان تعیین گروه خونی جنین وجود دارد؟
در بیشتر مواقع گروه خونی نوزاد را پس از تولد تعیین میکنند، اما روشهایی وجود دارد که به کمک آنها میتوان در دوران جنینی نیز گروه خونی را مشخص نمود. در هفته پنجم بارداری بدن جنین شروع به تولید سلولهای خونی میکند که در این موقع تعیین گروه خونی جنین امکانپذیر است.
ناسازگاری Rh خطر سقط جنین را به دنبال دارد
ناسازگاری Rh (یا به عبارت دیگر عوارض ناسازگاری گروه خونی مادر و نوزاد) بین خون مادر و گروه خونی جنین عاملی است که موجب سقط میشود. به عبارت دیگر در صورت وجود اختلاف بین فاکتور Rh خون مادر و فرزندش، یکسری فرآیندها در بدن مادر اتفاق میافتد که در نتیجه آن جنین را بهعنوان یک جسم خارجی تشخیص میدهد.
معمولا ناسازگاری Rh در بارداری اول رخ نمیدهند، بلکه در حاملگیهای دوم به بعد بروز میکند. در این حالت خون مادر به تولید آنتی بادیهای خطرناکی میپردازد که از جفت عبور میکنند و خون بدن جنین را مورد حمله قرار میدهند.
در این حالت بیماری کم خونی همولیتیک در جنین به وجود میآید، حتی خطر سقط نیز وجود دارد. اما خوشبختانه امروزه با استفاده از آزمایشات غربالگری و درمانهای محافظتی میتوان از این اتفاق ناخوشایند پیشگیری کرد.
به نقل از سایت vinmec.com
اگر گروه خونی به ارث رسیده از مادر به فرزند از نظر Rh ناسازگار باشد، در بارداری اول ممکن است ناسازگاری Rh ایجاد شود و در بارداریهای دوم و بعدی، پادتنهایی که بدن مادر تولید کرده است میتوانند به گلبولهای قرمز خون نوزاد آسیب برسانند.
If the blood type inherited from the mother to the child is Rh incompatible in the first pregnancy and Rh incompatibility occurs in the second and subsequent pregnancies, the antibodies produced by the mother's body can damage the baby's red blood cells.
درمانهای محافظتی به هنگام بروز ناسازگاری Rh
با توجه به جدول گروه خونی که در بالا مشاهده کردید، چنانچه RH گروه خونی یکی از والدین مثبت و RH گروه خونی دیگری منفی باشد، در دوران حاملگی اقدام به تزریق آمپول روگام میکنند. این آمپول به منظور پیشگیری از ایجاد هرگونه مشکل برای جنین از سوی پزشکان تجویز میشود.
با توجه به اینکه از هفته بیست و هشتم حاملگی و بعد از آن امکان دارد که خون مادر با جنین ترکیب شود، تزریق آمپول روگام در این بازه زمانی انجام میگیرد. البته لازم به ذکر است که آمپول نام برده مخصوص مادرانی است که دارای گروه خونی با RH منفی هستند.
همچنین پزشک معالج برای آنالیز تعداد آنتی بادیهای موجود در خون آزمایشات خاصی درخواست میدهد که مادر موظف به انجام آنها است. مزیت آمپول روگام این است که از تولید آنتی بادیهای خطرناکی که در بدن مادر علیه RH گروه خونی جنین تولید میشوند، ممانعت به عمل میآورد. این آمپول برای جلوگیری از سقط جنین یک مرتبه در هفته 26 تا 28 حاملگی و یک بار نیز پس از زایمان تزریق میشود.
روگام آمپولی عضلانی است و هیچ عارضهای برای جنین به همراه ندارد، اما ممکن است که عوارض زیر را در بدن مادر به وجود آورد:
- قرمز شدن پوست مادر
- ایجاد جوش
- سفتی عضلات
- متورم شدن عضلات و احساس درد در آنها
جمعبندی
گروه خونی پدر و مادر تعیینکننده گروه خونی نوزاد است. چهار نوع گروه خونی جنین A،B ، AB وO هستند که از والدین به ارث میرسند. پیشبینی گروه خونی نوزاد در مراقبتهای دوران حاملگی نقش بسزایی دارد. به همین خاطر ضروری است با انجام یکسری تستها و مراقبتهای لازم سلامت کودک خود را تضمین کنید. چنانچه در این زمینه نیاز به مشاوره دارید، میتوانید از طریق این لینک با کارشناسان پینو بیبی ارتباط برقرار نمایید.
منابع
سوالات متداول
بله، میتواند کاملا طبیعی باشد. گروه خونی کودک از ترکیب اطلاعات ژنتیکی پدر و مادر به ارث میرسد؛ بنابراین ممکن است با گروه خونی هر دو والد متفاوت باشد، به شرطی که این گروه خونی با الگوی وراثت سازگار باشد.
بله، در برخی شرایط میتوان گروه خونی جنین را پیش از تولد بررسی کرد، اما این آزمایش به طور معمول برای تعیین گروه خونی انجام نمیشود. در بیشتر موارد، گروه خونی نوزاد پس از تولد با آزمایش خون مشخص میشود.
خیر. گروه خونی میتواند در بعضی موارد نشان دهد که یک رابطه پدر و فرزندی از نظر ژنتیکی ممکن نیست، اما به تنهایی نمیتواند پدر بیولوژیکی را تایید کند. برای تعیین قطعی نسبت پدر و فرزندی، آزمایش DNA لازم است.