درمان سرفه در بارداری - آیا سرفه در بارداری خطرناک است؟

انتشار: آذر ۱۴۰۱ | بروزرسانی: مهر ۱۴۰۵
درمان سرفه در بارداری

‌‌‌‌‌‌‌

محتوای این مقاله توسط تیم پزشکان و متخصصان گهواره بررسی و تأیید شده و صرفاً جنبه آموزشی دارد تا آگاهی عمومی شما افزایش یابد؛ با این حال، برای هرگونه اقدام تشخیصی یا درمانی، به پزشک متخصص مراجعه کنید.

سرفه در بارداری معمولاً به‌خودی‌خود برای جنین خطرناک نیست و سرفه‌های معمولی باعث سقط جنین نمی‌شوند؛ بااین‌حال، علت سرفه و علائم همراه آن اهمیت دارد. سرماخوردگی، آلرژی، رفلاکس معده و عفونت‌های تنفسی از دلایل احتمالی سرفه در این دوران هستند. اگر سرفه شدید یا طولانی‌مدت باشد یا با علائمی مانند تب، تنگی نفس و درد قفسه سینه همراه شود، باید علت آن توسط پزشک بررسی شود. برای درمان سرفه در بارداری، روش‌هایی مانند نوشیدن مایعات کافی، مصرف عسل و مرطوب نگه‌داشتن هوای اتاق ممکن است به تسکین علائم کمک کنند. بااین‌حال، انتخاب دارو یا شربت ضدسرفه باید با توجه به نوع سرفه، سن بارداری و شرایط مادر و با مشورت پزشک انجام شود. در ادامه این مقاله از مجله سلامت گهواره، روش‌های درمان سرفه خشک، خلط‌دار و شدید در بارداری و علائمی را بررسی می‌کنیم که به ارزیابی پزشکی نیاز دارند.

پادکست خلاصه مقاله درمان سرفه در بارداری:

با نصب اپلیکیشن گهواره، در جریان تغییرات هفته به هفته بارداری خود قرار می‌گیرید. این برنامه، اطلاعات تخصصی درباره رشد جنین، سلامت مادر و تغذیه ارائه می‌دهد و تمامی آزمایشات و معاینات بارداری را یادآوری می‌کند و هر روز یک پیام مشاوره‌ای متناسب با سن بارداری خود دریافت خواهید کرد.

علت سرفه در بارداری چیست؟

اولین قدم برای درمان سرفه در بارداری، یافتن علت سرفه است. تغییر در سطح هورمون‌های بارداری تنها یکی از دلایل بروز سرفه در بارداری ست. دلایل دیگری نیز وجود دارد که می‌تواند زنان را مستعد این عارضه کند که بعضی از مهمترین‌ آنان به شرح زیر است:

  • سرماخوردگی و آنفولانزا

سرماخوردگی و آنفولانزا از علل شایع سرفه در بارداری هستند و ممکن است با علائمی مانند گلودرد، آبریزش بینی، تب و بدن‌درد همراه شوند. شدت علائم و وجود تب یا مشکلات تنفسی در تشخیص و انتخاب روش درمان اهمیت دارد.

  • حساسیت فصلی و آلرژی

رینیت همان آبریزش‌بینی یا تحریک و التهاب غشای مخاطی داخل بینی است که در بعضی بارداری‌ها به علت عدم تعادل هورمونی رخ می‌دهد و می‌تواند علت دیگری برای بروز سرفه در بارداری باشد.

  • رفلاکس معده در بارداری

دستگاه گوارش شما در دوران بارداری، مانند گذشته کار نمی‌کند و شاهد مشکلات و دشواری‌های گوارشی زیادی در این دوران خواهید بود. حرکت موکوس (مخاط موجود در مری) و غذا به سمت دهان، منجر به ایجاد طعم تلخی در گلو می‌شود که شایع‌ترین علت سرفه در زنان باردار است (در حدود 77 درصد).

  • آسم و مشکلات تنفسی

تغییرات هورمونی و فیزیکی در دوره بارداری، تنگی نفس در بارداری پسر و "آسم برونشی" را ایجاد می‌کنند که نوعی عارضه‌ی ریوی است و منجر به بروز سرفه می‌شود.( 12 درصد)

  • عفونت‌های تنفسی مانند برونشیت و ذات‌الریه

برونشیت همان التهاب برونشیول‌ها (نایژک‌ها) است که در اثر عفونت ویروسی تنفسی در دوران بارداری رخ می‌دهد و تا 7 درصد، سبب سرفه در بارداری است.

  • ترشحات پشت حلق و تحریک گلو

ترشحات بینی ممکن است به پشت حلق بریزند و با تحریک گلو، سرفه خشک یا احساس نیاز مکرر به صاف‌کردن گلو ایجاد کنند. این حالت معمولاً در سرماخوردگی، آلرژی یا گرفتگی بینی دیده می‌شود و می‌تواند در دوران بارداری نیز باعث سرفه شود.

آیا سرفه در بارداری خطرناک است؟

اگرچه سرفه‌های معمولی معمولاً خطری برای جنین ندارند، اما درمان سرفه در بارداری باید در اسرع وقت انجام شود؛ زیرا سرفه‌های شدید و مکرر می‌توانند مشکلات زیر را برای مادر و کودک به همراه داشته باشند:

  • مشکل ادراری: بی‌اختیاری ادرار یکی از مشکلات رایج در دوران بارداری است که سرفه و به‌ویژه سرفه‌های شدید، آن را تشدید می‌کند.
  • بی‌خوابی: درمان سرفه در اوایل بارداری، به طور ویژه‌ای اهمیت دارد زیرا تعادل هورمونی بسیار شدیدتر است و سرفه‌های ممتد می‌تواند خواب را بهم بزند. به جز این، عدم تعادل هورمونی و بروز دیگر علائم بارداری می‌تواند بر کیفیت خواب تأثیر بگذارد و سرفه تنها شرایط را بدتر می‌کند.
  • تأثیر بر کودک: سرفه شدید باعث وارد شدن فشار زیاد به عضلات شکم و رحم می‌شود. این فشار می‌تواند منجر به احساس درد زیر شکم هنگام سرفه در بارداری (که معمولاً به دلیل کشیدگی رباط‌های گرد رحم است) یا گرفتگی‌های موقتی شود. اگرچه این فشارها معمولاً مستقیماً برای جنین ضرر جدی ندارند (زیرا جنین توسط مایع آمنیوتیک محافظت می‌شود)، اما سرفه‌های طولانی و کنترل نشده، فشار بیش از حدی را به بدن مادر وارد می‌کنند که آسایش مادر و در موارد نادر، آرامش جنین را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

آیا سرفه شدید به جنین آسیب می‌رساند؟

معمولاً خیر. سرفه حتی اگر شدید باشد، به‌تنهایی به جنین آسیب نمی‌رساند؛ زیرا جنین در رحم محافظت می‌شود. بااین‌حال، اگر سرفه شدید یا مداوم باشد، باید علت آن بررسی شود؛ به‌ویژه اگر با تب، تنگی نفس یا درد قفسه سینه همراه باشد.

آیا سرفه در بارداری باعث سقط جنین می‌شود؟

خیر. سرفه معمولی یا حتی سرفه‌های شدید به‌خودی‌خود باعث سقط جنین نمی‌شوند. بااین‌حال، بیماری زمینه‌ای ایجادکننده سرفه، مانند برخی عفونت‌ها، ممکن است به بررسی و درمان نیاز داشته باشد.

آیا سرفه شدید باعث زایمان زودرس می‌شود؟

سرفه به‌تنهایی معمولاً باعث زایمان زودرس نمی‌شود. بااین‌حال، برخی بیماری‌های زمینه‌ای یا عفونت‌های شدید می‌توانند خطر عوارض بارداری را افزایش دهند. اگر سرفه با انقباضات منظم رحم، خونریزی یا نشت مایع از واژن همراه است، فوراً برای ارزیابی پزشکی اقدام کنید.

درمان سرفه در بارداری چگونه است؟

روش درمان سرفه در بارداری به علت آن و نوع سرفه بستگی دارد. نوشیدن مایعات کافی، استراحت و مرطوب نگه‌داشتن هوای اتاق می‌توانند به کاهش علائم کمک کنند. پیش از مصرف هرگونه دارو یا شربت ضدسرفه، با پزشک یا داروساز مشورت کنید تا ایمنی آن در دوران بارداری بررسی شود.

درمان سرفه خشک در بارداری

برای تسکین سرفه خشک در بارداری می‌توانید از روش‌های زیر کمک بگیرید:

  • نوشیدن آب و مایعات ولرم برای کاهش تحریک گلو
  • مصرف مقداری عسل در آب ولرم یا به‌تنهایی، در صورت نداشتن منع مصرف
  • استفاده از دستگاه بخور سرد برای مرطوب نگه‌داشتن هوای اتاق
  • پرهیز از دود سیگار، عطرهای تند و سایر محرک‌های تنفسی

اگر سرفه خشک مداوم است یا خواب شما را مختل می‌کند، برای بررسی علت و انتخاب درمان مناسب با پزشک مشورت کنید.

درمان سرفه خلط‌دار در بارداری

در سرفه خلط‌دار، هدف کمک به رقیق‌شدن ترشحات و خروج راحت‌تر آن‌هاست. نوشیدن آب کافی، استراحت و پرهیز از دود و آلودگی هوا می‌توانند مفید باشند. بدون مشورت پزشک از داروهای خلط‌آور، شربت‌های ترکیبی یا آنتی‌بیوتیک استفاده نکنید؛ زیرا انتخاب دارو به علت سرفه و مرحله بارداری بستگی دارد.

اگر خلط خونی دارید یا سرفه با تب بالا، تنگی نفس یا درد قفسه سینه همراه است، سریعاً ارزیابی پزشکی شوید.

درمان سرفه شدید و مداوم در بارداری

در دوران بارداری، باید در مصرف دارو احتیاط کنید. دوران بارداری دوران حساسی است و نباید هر دارویی را مصرف کرد. قبل از آن‌که به مصرف انواع دارو، مانند دیفن هیدرامینريال، شربت بلتیل، قرص سرماخوردگی بزرگسالان در بارداری و ... روی آورید، بهتر است از درمان خانگی سرفه شدید در بارداری استفاده کنید. از نظر بسیاری از پزشکان، این بهترین راه درمان سرفه در بارداری است و بسیار تأثیرگذار است. منظور از درمان سرفه در بارداری، استفاده از دارو یا شربت‌های گیاهی نیست. زیرا تأثیر بسیاری از این داروهای گیاهی هنوز ناشناخته است و توصیه می‌شود در بارداری استفاده نشوند. در ادامه بیشتر در مورد درمان خانگی سرفه در بارداری توضیح می‌دهیم.

علت سرفه درصد بوجود آورنده سرفه توسط این علت مادّه غذایی
کمبود روی 80% سرفه ها در بارداری به علت کمبود روی است گوشت قرمز و گوشت ماکیان
کمبود ویتامین سی   ---  مرکبات (پرتقال، کیوی، لیمو، گریپ فروت)؛ فلفل دلمه‌ای، توت فرنگی، گوجه فرنگی و ...
 ضعف سیستم ایمنی در دوره بارداری --- سیر خام به دلیل خاصیت ضد میکروبی
ضعف سیستم ایمنی در دوره بارداری --- عسل
رفلاکس اسید ---  خوردن وعده‌های غذایی سنگین
  • تنظیم رژیم تغذیه‌ای

اگر تاکنون این پرسش برای شما هم پیش آمده که برای درمان سرفه در بارداری چی بخورم؟ باید بدانید بهترین روش درمان سرفه در بارداری، پیروی از یک رژیم غذایی مقوی و تسکین دهنده است.

  • کمبود روی

حقیقات نشان می‌دهند که در حدود 80 درصد از زنانی که در بارداری دچار سرفه می‌شوند، از کمبود روی رنج می‌برند. خوشبختانه شما می‌توانید این ماده معدنی را از بسیاری از غذاها مانند گوشت قرمز و گوشت ماکیان دریافت کنید.

  • ویتامین C

ویتامین C نیز بهترین ویتامین برای سرماخوردگی در بارداری و درمان سریع آنفولانزا در بارداری، درمان سرفه و عفونت گلو در بارداری است زیرا با ویروس‌ها مقابله کرده و سیستم ایمنی را تقویت می‌کند. بعضی از غذاهای سرشار از این ویتامین، عبارتند از مرکبات (پرتقال، کیوی، لیمو، گریپ فروت)؛ فلفل دلمه‌ای، توت فرنگی، گوجه فرنگی و ...  همچنین می‌توانید انواع سوپ برای سرماخوردگی را نیز تهیه و مصرف کنید. برای کاهش ناراحتی ناشی از سرفه در بارداری و درد گلو، می‌توانید روی یک تکه لیمو کمی فلفل سیاه بریزید و آن را آهسته بمکید.

  • سیر خام و خاصیت ضدمیکروبی

مادّه‌ی دیگری که برای درمان سرفه در بارداری به روش خانگی معجزه می‌کند، سیر خام است. این ماده به دلیل خاصیت ضد میکروبی که دارد، برای درمان سرفه و گرفتگی صدا در بارداری بسیار مفید است. می‌توانید روزانه دو تا سه حبه سیر با غذای خود در طول روز مصرف کنید.

  • عسل 

عسل یکی دیگر از مواد غذایی است که در درمان سرفه خشک در بارداری استفاده می‌شود که هم سیستم ایمنی را تقویت می‌کند و هم خواص ضد میکروبی دارد. به طور ویژه خوردن عسل در بارداری در ترکیب با برگ ریحان می‌تواند اثر درمانی را چند برابر کند. در واقع عسل می‌توانید جایگزین بسیار خوبی برای انواع آنتی بیوتیک‌های شیمیایی باشد. برای درمان سرفه خشک طولانی مدت در بارداری، روزانه کمی از مخلوط آب ولرم، عسل و لیمو استفاده کنید.

  • چای سبز

چای سبز و ترکیب شیر و زردچوبه نیز دو نوشیدنی بسیار مفید برای رفع سرفه در بارداری هستند که می‌توانند سیستم ایمنی را تقویت کرده و عفونت و خلط را کاهش دهند. به‌طور کلی سعی کنید برای جلوگیری از سرفه و دیگر مشکلات گوارشی، از خوردن وعده‌های غذایی سنگین که خطر رفلاکس اسید را افزایش می‌دهند و باعث تشدید علائم می‌شوند، خودداری کنید.

  • استفاده از ماسک پارچه‌ای

اگرچه استفاده از ماسک یک روش درمانی برای درمان سرفه و تنگی نفس در بارداری محسوب می‌شود اما خاصیت پیشگیرنده دارد. چون سیستم ایمنی شما در این دوران ضعیف شده است بهتر است که با ماسک از ابتلا به عفونت‌ها جلوگیری کنید. سعی کنید از ماسک‌های پارچه‌ای استفاده کنید که بدون پرز هستند مانند پارچه‌های نخی. زیرا ریز پرزها خود می‌توانند آلرژی‌زا باشند. 

  • غرغره آب نمک 

یکی از بهترین و ارزان‌ترین شیوه‌های درمان سرفه خشک در بارداری، غرغره آب نمک است. این روش، در طب سنتی نیز پیشنهاد شده است. نمک یک ماده‌ی ضدعفونی کننده‌ی قوی است که میکروب‌ها را از بین برده و سرفه را کاهش می‌دهد.

  • ورزش منظم و استراحت کافی

ورزش به بهبود گردش خون و افزایش ایمنی بدن کمک کرده و می‌تواند روشی برای درمان سرفه در بارداری باشد. جدا از این باید استراحت کافی نیز داشته باشید.

  • مصرف بیشتر مایعات

کم آبی در دوران بارداری می‌تواند خطر یبوست بارداری را افزایش دهد و بر شدت بعضی علائم بارداری از جمله سرفه اثر منفی بگذارد. نوشیدن مقادیر کافی آب، باعث حفظ تعادل مواد معدنی در بدن شده که به سیستم ایمنی در مبارزه با بیماری‌ها کمک می‌کند.

  • رعایت بهداشت

بهترین راه برای پیشگیری از ابتلا به عفونت‌ها، رعایت بهداشت و دوری از افرادی است که از علائم آنفولانزا رنج می‌برند. بنابراین فاصله‌ی خود را با چنین افرادی حفظ کرده و از شرکت در محیط‌های شلوغ خودداری کنید.

درمان سرفه‌های شبانه در بارداری

سرفه شبانه ممکن است به دلیل ترشحات پشت حلق، آلرژی یا رفلاکس معده تشدید شود. برای کاهش آن می‌توانید:

- هنگام خواب، سر و بالاتنه را کمی بالاتر قرار دهید.

- اگر رفلاکس دارید، از خوردن غذا در فاصله نزدیک به زمان خواب خودداری کنید.

- پیش از خواب کمی آب ولرم یا آب ولرم و عسل بنوشید.

- هوای اتاق را مرطوب نگه دارید و از محرک‌های تنفسی دوری کنید.

اگر سرفه‌های شبانه ادامه‌دار هستند، باعث تنگی نفس می‌شوند یا با خس‌خس سینه همراه‌اند، برای بررسی علت به پزشک مراجعه کنید.

درمان خانگی سرفه در بارداری

از آنجا که مصرف دارو در بارداری باید با احتیاط کامل و تجویز پزشک باشد، بهترین راه‌ها برای درمان خانگی سرفه در بارداری، استفاده از روش‌های خانگی و فوری است که بی‌عارضه هستند:

  • مصرف عسل برای کاهش سرفه : یک قاشق چای‌خوری عسل را در آب گرم حل کرده و کمی آب لیموترش تازه به آن اضافه کنید. عسل یک پوشش طبیعی برای تسکین گلو ایجاد می‌کند.
  • نوشیدن آب ولرم و مایعات کافی : آب و دمنوش‌های مجاز در بارداری (مانند زنجبیل یا بابونه با تایید پزشک) را زیاد بنوشید تا گلو مرطوب بماند.
  • غرغره آب نمک برای تسکین گلودرد : غرغره کردن آب ولرم و نمک چندین بار در روز به کاهش التهاب گلو و تسکین سرفه کمک می‌کند.
  • استفاده از دستگاه بخور سرد و مرطوب‌کننده هوا : بخار آب گرم یا حمام آب گرم می‌تواند مجاری تنفسی را مرطوب کرده و به خروج خلط کمک کند.
  • بالا نگه داشتن سر هنگام خواب : هنگام خواب، با استفاده از بالش‌های اضافی، سر خود را کمی بالاتر قرار دهید تا از برگشت اسید معده (رفلاکس) که می‌تواند باعث سرفه شود، جلوگیری کنید.
  • پرهیز از دود سیگار و عوامل تحریک‌کننده گلو : از قرارگیری در معرض دود سیگار و بوهای تیز که باعث تحریک گلو می‌شوند، پرهیز کنید.

بهترین دارو برای سرفه در بارداری چیست؟

از آنجا که ایمنی جنین اولویت اصلی است، درمان سرفه در بارداری (به ویژه با دارو) باید فقط با تجویز و نظارت پزشک انجام شود.

  • شربت سرفه مجاز در بارداری: دکسترومتورفان برای سرفه خشک در بارداری و گایافنزین برای سرفه خلط‌دار در بارداری معمولاً در صورت لزوم شدید، گزینه‌هایی هستند که پزشک ممکن است برای مدت کوتاه و در دوز پایین تجویز کند، به خصوص پس از سه ماهه اول.
  • آنتی‌هیستامین‌ها برای سرفه حساسیتی در بارداری: اگر سرفه ناشی از آلرژی باشد، برخی از آنتی‌هیستامین‌ها (نسل اول یا دوم) ممکن است توسط پزشک ایمن تشخیص داده شوند.

آیا مصرف آنتی‌بیوتیک برای سرفه در بارداری ضروری است؟

  • آنتی‌بیوتیک‌ها: اگر سرفه ناشی از عفونت باکتریایی باشد (مثل سینوزیت یا برونشیت)، پزشک آنتی‌بیوتیک‌های ایمن در بارداری (مانند پنی‌سیلین‌ها یا سفالوسپورین‌ها) را تجویز می‌کند.
  • درمان رفلاکس: اگر علت سرفه، رفلاکس معده (سوزش سر دل) باشد، ممکن است پزشک مصرف داروهای ضد اسید ایمن را توصیه کند.

هشدار مهم: هرگز بدون مشورت با پزشک یا داروساز، هیچ دارویی (حتی داروهای گیاهی) را برای درمان سرفه در بارداری مصرف نکنید. پزشک شما با توجه به علت سرفه، سن بارداری و سوابق پزشکی، بهترین و ایمن‌ترین دارو را انتخاب خواهد کرد.

به نقل از PubMed/PMC

دکسترومتورفان (DM)، که یک داروی ضد سرفه است، و گایفنسین (گلیسریل گایاکولات (GG))، که یک خلط‌آور است و برای شل کردن خلط استفاده می‌شود، دو مورد از اجزای فعال اصلی در داروهای سرفه بدون نسخه (OTC) هستند؛ اما اطلاعات درباره اثرات بالقوه تراتوژنیک (ناقص‌کننده جنین) آن‌ها محدود و متناقض است.

The most recent USA study, although dated, estimated that maternal use of cough medications any time during pregnancy was 8.8%, with 3.5% of mothers reportedly using these medications during the first trimester of pregnancy.

کدام داروها و شربت‌های سرفه در بارداری ممنوع یا نیازمند احتیاط هستند؟

ایمنی داروهای ضدسرفه در بارداری به ترکیب دارو، مقدار مصرف، سه‌ماهه بارداری و شرایط مادر بستگی دارد. هیچ شربت یا دارویی را صرفاً به دلیل بدون نسخه بودن، در بارداری بی‌خطر فرض نکنید. به‌ویژه داروهای ترکیبی سرماخوردگی ممکن است چند ماده مؤثره داشته باشند که همه آن‌ها برای مادر باردار مناسب نیستند.

  • دکسترومتورفان (Dextromethorphan): داروی مهارکننده سرفه است. اطلاعات موجود درباره مصرف آن در بارداری تا حدی اطمینان‌بخش است، اما بهتر است پس از مشورت با پزشک و با انتخاب فرآورده بدون الکل مصرف شود.
  • گایافنزین (Guaifenesin): خلط‌آور است و اطلاعات درباره ایمنی آن در بارداری محدودتر است؛ بنابراین، مصرف آن باید با نظر پزشک انجام شود.
  • پسودوافدرین و فنیل‌افرین: این داروهای ضداحتقان در برخی فرآورده‌های سرماخوردگی وجود دارند و معمولاً برای خوددرمانی در بارداری توصیه نمی‌شوند. پسودوافدرین به‌ویژه در سه‌ماهه اول باید اجتناب شود.
  • شربت‌های ترکیبی سرماخوردگی و سرفه: ممکن است چند ماده مؤثره داشته باشند؛ بنابراین، بهتر است به‌جای مصرف خودسرانه آن‌ها، داروی تک‌ماده‌ای متناسب با علامت و مورد تأیید پزشک انتخاب شود.
  • شربت‌های گیاهی و فرآورده‌های حاوی الکل: طبیعی بودن یک محصول به معنای ایمن بودن آن در بارداری نیست. ترکیبات گیاهی و میزان الکل محصول را بررسی کنید و پیش از مصرف با پزشک یا داروساز مشورت کنید. 

نکته مهم: هیچ‌یک از این داروها را نمی‌توان بدون در نظر گرفتن شرایط مادر برای همه افراد باردار مجاز یا ممنوع دانست. اگر نام شربت یا داروی خاصی را دارید، ترکیبات آن را با پزشک یا داروساز بررسی کنید. همچنین، در صورت تب یا علائم آنفولانزا در بارداری، زودتر با پزشک تماس بگیرید؛ زیرا احتمال عوارض آنفولانزا در این دوران بیشتر است.

برای درمان سریع سرفه در بارداری چه کنیم؟

برای درمان سریع سرفه در بارداری می‌توانید از چند روش ساده برای تسکین گلو و کاهش تحریک سرفه استفاده کنید؛ البته سرعت بهبود به علت سرفه بستگی دارد و هیچ روشی اثر فوری و تضمین‌شده ندارد.

  • عسل: یک قاشق چای‌خوری عسل به‌تنهایی یا در آب ولرم ممکن است به تسکین گلو و کاهش سرفه کمک کند.
  • نوشیدن مایعات کافی: آب و نوشیدنی‌های ولرم به مرطوب ماندن گلو کمک می‌کنند.
  • مرطوب نگه‌داشتن هوا: استفاده از دستگاه بخور سرد ممکن است تحریک مجاری تنفسی را کاهش دهد.
  • شست‌وشوی بینی با محلول نمکی: اگر سرفه ناشی از ترشحات پشت حلق باشد، اسپری یا شست‌وشوی بینی با محلول نمکی استریل می‌تواند مفید باشد.
  • بالا نگه‌داشتن سر هنگام خواب: به‌ویژه اگر سرفه شبانه یا ناشی از رفلاکس معده باشد، ممکن است علائم را کاهش دهد.

نکته مهم: برای اثر سریع‌تر، خودسرانه شربت ضدسرفه یا داروهای ترکیبی سرماخوردگی مصرف نکنید؛ انتخاب دارو باید با توجه به مرحله بارداری و علت سرفه انجام شود. اگر سرفه با تنگی نفس، درد قفسه سینه یا تب بالا همراه است، سریعاً ارزیابی پزشکی شوید.

درمان سرفه حساسیتی در بارداری

سرفه‌ها می‌توانند در اثر آلرژی به بعضی آلرژ‌ن‌ها نیز رخ دهند. برای درمان و جلوگیری از این نوع سرفه، بهتر است از دستورالعمل‌های زیر استفاده کنید:

  • سعی کنید از محرک‌های آلرژی خود دوری کنید.
  • از اسپری بینی نمکی برای کاهش احتقان خود استفاده کنید.
  • حیوانات را از اتاق خواب خود دور نگه دارید.
  • بیشتر جاروبرقی بزنید.
  • از کولر گازی استفاده کنید تا رطوبت هوا کم و عوامل محرک از خانه خارج شوند.
  • اگر گرده گل و گیاه منجر به بروز آلرژی می‌شود، پس از برگشت به خانه دوش بگیرید و موهای خود را بشویید.

نکات پایانی

سرفه در بارداری معمولاً به‌تنهایی برای جنین خطرناک نیست؛ اما شناسایی علت آن و انتخاب روش درمان مناسب اهمیت دارد. برای کاهش علائم، می‌توانید از روش‌هایی مانند نوشیدن مایعات کافی، مصرف عسل و مرطوب نگه‌داشتن هوای اتاق کمک بگیرید. بااین‌حال، پیش از مصرف هرگونه شربت ضدسرفه، داروی سرماخوردگی یا فرآورده گیاهی با پزشک مشورت کنید؛ زیرا ایمنی داروها به ترکیبات آن‌ها و مرحله بارداری بستگی دارد. اگر سرفه شدید یا مداوم است یا با تب، تنگی نفس و درد قفسه سینه همراه می‌شود، برای بررسی علت و دریافت درمان مناسب به پزشک مراجعه کنید.

منبع :

PubMed/PMC

سوالات متداول

خیر، سرفه معمولی برای جنین خطرناک نیست و جنین درون مایع آمنیوتیک کاملاً محافظت می‌شود. جای نگرانی نیست، اما سرفه‌های بسیار شدید و طولانی می‌توانند باعث درد زیر شکم و گرفتگی موقت شوند که در این شرایط، مراجعه به پزشک ضروری است.

برای سرفه، بهتر است از درمان‌های خانگی استفاده کنید؛ مانند: عسل و آب گرم، بخور آب، غرغره آب نمک و نوشیدن مایعات فراوان. اگر سرفه نیاز به درمان دارویی داشت، فقط و فقط با مشورت پزشک می‌توانید از داروهای مجاز در بارداری مثل دکسترومتورفان (برای سرفه خشک) یا گایفنسین (برای سرفه خلط‌دار) استفاده کنید.

برای درمان سریع سرفه، تمرکز بر روی تسکین گلو و مرطوب نگه داشتن مجاری تنفسی است. فوراً شروع به نوشیدن معجون عسل و لیمو کنید، بخور آب گرم بگیرید و هنگام خواب سر خود را با بالش‌های اضافی بالاتر نگه دارید.

برای درمان سریع سرفه خشک در بارداری، بهترین راهکار مرطوب‌سازی محیط و گلو است. از عسل و آب گرم به عنوان یک تسکین‌دهنده طبیعی استفاده کنید و مکرراً بخور آب گرم یا دوش آب گرم بگیرید تا خشکی گلو رفع شود.

سرفه به‌تنهایی معمولاً برای جنین خطرناک نیست و باعث زایمان زودرس نمی‌شود. بااین‌حال، اگر سرفه شدید یا مداوم باشد یا با تب، تنگی نفس و درد قفسه سینه همراه شود، باید علت آن بررسی شود. در صورت کاهش حرکات جنین نیز فوراً با مرکز درمانی تماس بگیرید.

این درد ممکن است ناشی از کشیده‌شدن عضلات شکم و رباط‌های نگهدارنده رحم هنگام سرفه باشد؛ به‌ویژه اگر درد کوتاه‌مدت باشد و با توقف سرفه برطرف شود. اگر درد شدید یا مداوم است یا با خونریزی، انقباضات منظم رحم یا نشت مایع از واژن همراه است، فوراً ارزیابی پزشکی لازم است.

خیر؛ سرفه به‌تنهایی معمولاً باعث پارگی کیسه آب نمی‌شود. بااین‌حال، اگر احساس خروج ناگهانی مایع یا نشت مداوم مایع از واژن دارید، حتی اگر هم‌زمان سرفه می‌کنید، فوراً به مرکز درمانی مراجعه کنید تا احتمال پارگی کیسه آب بررسی شود.

نویسنده: سهیلا مختاری
سهیلا مختاری هستم، حدود شش سال در حوزه تولید محتوای مطالب پزشکی و بارداری فعالیت دارم. از اولین سال‌های گهواره در کنار مجموعه بودم و افتخار همکاری با تیم مجرب سئو و پزشکان و متخصصان این مجموعه را داشتم. برنده جایزه نویسندگی از جشنواره جوان خوارزمی و مترجم چندین جلد کتاب روانشناسی هستم. امیدوارم نوشته‌هایم توانسته باشد پاسخگوی پرسش‌های مادران مهربان و دلسوز این سرزمین باشد.
سوالات کاربران
مامان جوجه کوچولو مامان جوجه کوچولو هفته پانزدهم بارداری
من ۱۴ هفته هستم بخاطر مصرف بادام و گردو سرفه میزنم الان اونا قط کردم اما همچنان میزنم
آواتار مامان لنا و لیام مامان لنا و لیام
شاید برگشت اسید معده داری
آواتار مامان نازنین زهرا مامان نازنین زهرا
از بادام و گردو نیست اطرافیانت سرماخوردگی و حساسیت ندارن خودت درخت میوه چیزی دور و برت نیست؟؟
مامان خادم اهل بیت مامان خادم اهل بیت هفته یازدهم بارداری
سلام ای یو اف کردم +شده حالا دوهفته دیگه میرم سنو واژینال برای قلب جنین
ولی خیلی سرفه های شدید می کنم ایابرای چنینم ضرر داشته و دارد؟
آواتار مامان دُکمه👼🏻💙 مامان دُکمه👼🏻💙
نه عزیزم
آواتار زهرا زهرا
عزیزم هزینش چقدرشدبابیمه؟؟؟
آواتار مامان مامان فسقلی ها مامان مامان فسقلی ها
مبارکه
مامان گوگولی مامان گوگولی هفته دهم بارداری
سلام خانم دکتر خواهرم هشت ماه بارداری خیلی سرفه میکنه
آواتار مائده مائده
بره دکتر سرم وامپول بزنه من بودم خطرناکه سرفه زیاد
مامان دخترم مامان دخترم هفته سی‌وهشتم بارداری
امپول انفلانزا زدم بعد ش اب ریزش بینی گلو درد سرفه دارم
آواتار مامان جیگر مامان جیگر
طبیعیه عزیزم عوارض واکسنه وقتی واکسن میزنی یه مریضی ساده و سبک میگیری
آواتار مامان فندوق مامان فندوق
من رفتم بزنم دکتر بهداشت گفت دیگه وقت زایمانته بعد زایمانت بیا بزن
مامان علی مامان علی هفته بیست‌وسوم بارداری
سلام برای سرفه شدید و درگیری ریه در پایان 5ماهگی باید چه کار کرد و آیا برای جنین خظرناکه
آواتار مامان آلوچه ها🩷🩷 مامان آلوچه ها🩷🩷
دمنوش عناب خوبه بخورید ضرر نداره
آواتار مامان آلوچه ها🩷🩷 مامان آلوچه ها🩷🩷
عناب اصلا تو بارداری مشکلی ندارن ولی اگه دکترتون گفته به حرفاش توجه کنید اولویت ایشون
آواتار مامان ثمره عشق مامان ثمره عشق
بادام خام خیس کن بعد پوست قهوه ای روشو بگیر و با دو لیوان آب بذار بجوشه ، بعد چندباار در روز بخور درمان سرفه هست
مامان نی نی مامان نی نی هفته دوازدهم بارداری
سلام من ۸ هفته است باردارم قبل اینکه تست بدم و بفهمم یه ته استکان اب زعفرون خوردم هفته پیش چند روز پیش فهمیدم حاملم ایا خطری داره
آواتار مامان خداداد مامان خداداد
اگه به مشکل میخوردی خونریزی میکردی نگران نباش
آواتار عاطفه عاطفه
گلم اگه خدای نکرده بچه چیزیش شده که خونریزی میکردی یا دردات زیاد میشد ولی خداروشکر کوچلوت خوبه پس نگران نباش
آواتار فاطمه فاطمه
ن عزیزم حاصل زعفرون دم کرده است😍🤣✋🏻😁
مامان شاهان.شوشو مادر مامان شاهان.شوشو مادر ۲ سالگی
سلام.دمنوش سرماخوردگی((آویشن،پنیرک،ختمی،پونه کوهی، عناب) در دوران بارداری ضررنداره؟؟بدجوری سرماخوردم و مجبورم زود خوب بشم‌ وگرنه کشش و‌توان نگه داشتن ۱ بچه ۲سال رو ندار
آواتار مامان vorojak مامان vorojak
سلام توبارداری هیچ دمنوشی رو سرخود نخور حتما از دکترت بپرس
آواتار مامان نیکان مامان نیکان
عناب فقط بخور ، آویشن که اصلااااا نخور باعث سقط میشه ، بقیه هم نخوری بهتره اما عناب خوبه ، بازم زیااد نخور
آواتار مامان امیرعلی جانم مامان امیرعلی جانم
سلام دوست عزیز آبجوش عسل وآبلیمو خوبه مایعات گرم سوپ جو سعی کنید روزی 2بار آب نمک قرقره کنید اگر بتونید با دکترتون تماس بگیرید داروی کم عوارض براتون مینویسن
مامان دختر مامان دختر هفته بیست‌وششم بارداری
من 16ماه بارداریم سرما خوردم سرفه میکنم نگرانم برای بچه چیکارکنم
آواتار مامان جوجو مامان جوجو
حتما برو دکتر
آواتار مامان جوجو مامان جوجو
منم همینطورم گلو دردم
آواتار مامان جوجو مامان جوجو
نرفتی دکتر؟
مامان فندق مامان فندق هفته بیست‌ودوم بارداری
سلام من ده هفته‌م، سرما خوردم، خیلی سرفه میکنم نمیتونم بخوابم.راه حل چیه
آواتار مامان زندگی مامان زندگی
چنانچه در دوران بارداری دچار ویروس سرماخوردگی و آنفولانزا شده اید میتوانید : ✅ ازآب میوه هایی که,سرشار ازویتامین c هستند استفاده کنید، آب پرتقال بهترین نمونه آن است. ✅خوردن شلغم ، لبو و کدو تنبل آب پز شده در این دوران توصیه میشود. ✅سوپ سبزیجات و سوپ جو میتواند بشما در زمان سرماخوردگی کمک کند. ✅گلو و بینی خودراباقطره بینی یاآب نمک رقیق شده مرتب شستشو دهید. ✅برای بهبود تورم و گلو درد خوددر دوران بارداری میتوانید ، آب داغ، عسل و لیمو راباهم مخلوط کرده و بنوشید. ✅بیشتر استراحت کنید. . ✅اگر براحتی قادر به،نفس کشیدن نیستید، سر خودرابالا نگه دارید این کار باعث کاهش آبریزش بینی نیز میگردد. . ✅برای کاهش ترشحات ازدستگاه بخور استفاده کنید. اگر دستگاه بخور در دسترس ندارید ، سر خودراتا شانه هابایک حوله بپوشانید و بالای یک ظرف آب درحال بخار کردن نگه دارید. . ✅چنانچه در ناحیه سینوس ها، بالا و پایین چشمهاو اطراف گونه هااحساس درد دارید ازکمپرس آب گرم استفاده کنید. ✅برای برطرف کردن تب و یاسردرد می توانید ازمقدار کمی استامینوفن یاپاراستامول استفاده کنید.. . مامایی بارداری زایمان نوزاد🤰👶 آموزش مراقبت‌های مادرونوزاد❤️ @bardarivazayeman
آواتار مامان محسن مامان محسن
سلام خانم ها من بارداری اولم هستش هفته ششم بارداریم هست زیر شکمم نمیدونم چرا درد میکنه بعضی موقع ها تیر میکشه حالت تهوع هم کم دارم کار نمیتونم بکنم باید همش دراز کشیده باشم؟ آیا مشکلی هست یا نه.؟
مامان سامیار مامان سامیار هفته سی‌ام بارداری
سلام هفته ۱۶ بارداری هستم سینم خس خس میکنه خیلی سرفه میکنم سینم خیلی چرک کرده چیکار باید بکنم بعضی موقع نفس کشیدن سخت میشه برام
آواتار مامان آیان مامان آیان
از منم خلطی شده عطسه هم روزی دو سه بارو صبحا باید بزنم،منم نمیدونم چیکار کنم
آواتار مامان بیتا💗دانیال💙 مامان بیتا💗دانیال💙
برو دکتر بهت دارو بده سر خود دارو نخور
آواتار مامان nila مامان nila
عسل و آبلیمو بخور
مامان محمدصدرا مامان محمدصدرا روزهای ابتدایی تولد
سلام سرفه شدید دارم باردارم
آواتار مامان افرا و امیر علی مامان افرا و امیر علی
شربت عسل درست کن چند قطره ابلیمو هم بزن
آواتار مامان افرا و امیر علی مامان افرا و امیر علی
شیربادم هم خوبه
آواتار مامان معجزه کوچولو مامان معجزه کوچولو
نزار بدتر بشه اذیتت میکنه....منم رفتم دکتر دارو داد
مامان مغزفندق مامان مغزفندق هفته سی‌ام بارداری
رفتم تو۴ماه
ازصب گلودرددارم خیلی نگرانم چیکارکنم ک زودخوب بشم یه راهکارخونگی بگیدبهم ممنونم
آواتار مامان پناه 🩷 مامان پناه 🩷
آب نمک قرقره کن
آواتار مامان همتا خانم مامان همتا خانم
شریت عسل ابلیمو بخور اب نمک قرقره کن خیلی موثره سوپ هم بخور زودی خوب میشی
آواتار مامان غنچه مامان غنچه
۴ماهت داره تموم میشه اخراشه عزیزم ،
مامان نفس مامان مامان نفس مامان هفته بیست‌وچهارم بارداری
سفره ی شدید دارم ،خلط هم داره گلوم
ماه دوم بارداری هستم
چه راه حلی دارید؟
آواتار گل یاس گل یاس
ابجوش عسل لیمو تازه
آواتار مامان رستا🩷 مامان رستا🩷
منم داشتم
آواتار مامان فسقلی ها🩷🩷 مامان فسقلی ها🩷🩷
دم‌ نوش انجیر به دونه در حد ۲تا دونه عناب سیب و به لیمو ترش ینا مجازه توی بارداری اگرم خیلی کم در حد یه عدس زنجفیل بندازی خوبه
مامان مهدی مامان مهدی ۳ ماهگی
درمان سرفه در بارداری
آواتار مامان محمدعلی مامان محمدعلی
یکم تخم شربتی رو با آب جوش باز کن بخور بهتر میشی
آواتار مامان آوین و دلوین مامان آوین و دلوین
بخار بده سرتو، البته دکتر به من استامینوفن ساده داد و اسپری بینی ، دیفن هیدرامین کودکان، به دکترت بگو راهنماییت میکنه ، من دیگه نتونستم عطسه و ابریزش بینی و سرفه و ... رو تحمل کنم اینا رو برام تجویز کرد
مامان شایان مامان شایان ۴ ماهگی
سلام من یکهفته ست آنفولانزا گرفتم دو روز بعد هم وقت زایمانمه سرفه شدید دارم چیکار کنم خیلی میترسم با این حالم برم سزارین
آواتار مامان زندگی ما🫀 مامان زندگی ما🫀
سزارین خیلی راحت تر از طبیعیه
مامان بهراد مامان بهراد روزهای ابتدایی تولد
سلام
من سرما خوردم الان هفته 23 بارداری هستم خیلی سرفه میکنم میخواستم بدونم چی بخورم ک برای جنین مشکلی پیش نیاد
آواتار مامان فندق مامان فندق
برو دکتر
آواتار مامان امیررضا˹🪽🩵˼ مامان امیررضا˹🪽🩵˼
برو دکتر زنانت دارویی که مجاز باشه میده خوب میشی
آواتار مامان علی جانم☁🤍 مامان علی جانم☁🤍
عزیزم من سرماخورده بودم یادم نیست ماه چند بودم ولی روزی یک لیوان دمنوش عناب میخوردم بنطرم خیلی کمک کننده بود برای گلوم. ولی دمنوش مخصوصا که شما تو ماه پایین هستید شایدبراتون مجازنباشه، حتما ازدکترتون بپرسید. بعد دکترهم رفتم سرم بهم زدن اونم خیلی تاثیرداشت توروند زودترخوب شدنم.
مامان مامان نازگل مامان مامان نازگل هفته بیست‌وششم بارداری
درمان سرفه شدید در بارداری
آواتار مامان مامان رضا مامان مامان رضا
وای اجی من که فهمیدم باردارم همش سرفه میکنم تلخ میارم بالا الان 9روز اینجوری هستم دیروز تا حالا هم آبریزش بینی دارم
آواتار آیدا آیدا
انجیر بزار اب تا خیس بخوره بعدم‌خودش و ابش بخور سرفه ات کم‌میکنه
آواتار مامان دلوین🩷 مامان دلوین🩷
نمیدونم منم هفته های اول خیلی سرفه میزدم🥴🥴
مامان پناه مامان پناه ۱ ماهگی
سلام وقت بخیر من باردارم ۵ماهم وسرفه شدیدی گرفتم چیکارکنم رفتم دکتر آموکسی سیلین برام نوشته کسی می‌تونه کمکم کنه
آواتار مامان تمشک مامان تمشک
بخور داروتو
مامان nil مامان nil ۳ سالگی
برارفع سریع سرفه دردوران بارداری چه بایدکرد؟
آواتار مامان صدرا مامان صدرا
دارو خاصی ک نمیشه خورد فکر کنم ولی میشه با شربت دیف هیدرامین قرقره کرد با اب نمک قرقره کرد
آواتار مامان شاهان مامان شاهان
تخم به دم کن بذار چند ساعت بمونه یه اب ژله ای درست میکنه هم ابشو بخور هم تخماشو بذار زیر زبونت میک بزن
آواتار مامان هدیه مامان هدیه
عسل وآبلیمو شربت کن بخور هر روز خوبه
مامان باران مامان باران هفته سی‌ام بارداری
سلام من باردارم خیلی سرفه میکنم جرات نمیکنم دارو بخورم باید چکار کنم
آواتار مامان حسین کوچولو مامان حسین کوچولو
تخم به دم کنید یا بندازید گوشه لپتون لعابشو بخورید
آواتار مامان مامانی  منتظرتم مامان مامانی منتظرتم
چای نبات بخور
آواتار مامان فرزانه مامان فرزانه
عزیزم شربت سرفه‌مخصوص خانمای باردار بخر بخور عالیه
mobina mobina قصد بارداری
درمان سریع سرفه ماه نهم بارداری هستم خیلی اذیتم از بس سرفه میکنم نمیتونم بخوابم سرفه زیادم منجر به عق زدنم شده
آواتار فاطمه فاطمه
میتونی از درمانگر طب سنتی و عطاری ها هم کمک بگیری🥰👌
مامان نیدونم مامان نیدونم ۲ ماهگی
سلام، من سه ماهه باردارم و متاسفانه آنفولانزا گرفتم، بینیم و گلوم چرک کرده، سرفه های شدید خلط دار دارم، چیکار باید بکنم؟
آواتار مامان دلا🩷 مامان دلا🩷
شلغم بخورید ،بخور اب گرم بدید،سوپ بخورید ،شربت دیفن هیدرامین بخورید،اصلا روغنی نخورید،اب نمک هم روزی چندبار غرغره کنید
آواتار مامان 🍓توفَفَنگی🍓 مامان 🍓توفَفَنگی🍓
فقط باید بری دکتر عزیزم درمان سرخود نکن
مامان سسس مامان سسس ۴ ماهگی
سلام خانمم بارداره ولی سرفه شدید شدید داره.. ولی اثر سرما خوردگی نداره. فقط سرفه. سینه اش غلط داره. رفته دکتر. عسل و لیمو خورده بازم خوب نمیشه ممنون میشم راهنمایی کنید
آواتار مامان دخترم تودلی🩷 مامان دخترم تودلی🩷
مردی مگه تو؟
آواتار مامان عسل مامان عسل
هر وقت گلوش میخاره یکم نون تو گلوش بچرخونه و بکنه پایین
آواتار مامان عسل مامان عسل
نشاسته گندم درست کنید ولی سفت پخته نشه گرم گرمی بخوره
مامان پناه سادات مامان پناه سادات ۵ ماهگی
از وقتی باردار شدم سرفه های شدید و بی امان رهام نمیکنه خصوصا موقع خواب،نمیدونم باید چبکار کنم
آواتار مامان ماکان مامان ماکان
سلام منم همینطور. بودم. رفتم دکتر یه قرص. داد با شربت دیفن هیدرامین خوب شدم
آواتار مامان 🍋👶🏻لیمو👶🏻🍋 مامان 🍋👶🏻لیمو👶🏻🍋
با دکترت مشورت کن یا از ریه اس یا از اسید معده باید تشخیص داده بشه از چی سرفه میکنی که دارو بدن بهت
آواتار زری🩵🤍 زری🩵🤍
باورت میشه ۴هفته درگیر سرفه بودم هنوزم بهش فکر میکنم تنم میلرزه 😵‍💫
مامان حسام مامان حسام ۳ ماهگی
سلام من در هفته 17بارداری هستم و سرفه خشک دارم چه دارویی بخورم
آواتار مامان گلی مامان گلی
عسل ابلیمو و اب جوش روزی چند بار
آواتار مامان سوین مامان سوین
برو دکتر
آواتار مامان سودا مامان سودا
این یه داروی ایمن مخصوص مامان های بارداره بدون نسخه هم میدن چون ایمنه
مامان علی یار مامان علی یار ۶ ماهگی
سلام من گلوم درد میکنه سرفه ی خشک دارم چه داروی بخورم که برای جنینم ضرر ی نداشته باشه
آواتار مامان ❤️nilmah❤️ مامان ❤️nilmah❤️
اب نمک ..شلغم
آواتار مامان یاسمن🌸 مامان یاسمن🌸
آب هویج و سیب
آواتار مامان 🐣delaroz💝 مامان 🐣delaroz💝
دکتر برا من ازیترومایسین۲۵۰ .استامینوفن ساده و دیفن هیدرامین ساده داد خوردم خوب شدم البته منو سروم خوب‌کرد بعد اینارو برا سرفه خوردم خوب شدم