خشکی واژن در بارداری | علائم، علت و درمان آن

شهریور ۱۴۰۱ | زمان مطالعه : ۹ دقیقه
خشکی واژن در بارداری

بارداری دوران تغییرات زیاد است. بخش‌های مختلف بدنتان می‌توانند تحت‌تاثیر بارداری قرار بگیرند. واژن نیز به عنوان یک عضو بسیار درگیر در بارداری می‌تواند تغییرات زیادی را تجربه کند. تغییرات واژن در اوایل بارداری آغاز شده و تا بعد از زایمان نیز ادامه پیدا می‌کنند. ترشحات واژینال در بارداری بسته به هر فرد می‌تواند کم یا زیاد شود. یکی از این تغییرات بسیار شایع خشکی واژن در بارداری ست که می‌تواند منجر به بروز ناراحتی در زنان باردار شود. در این مقاله قصد داریم در مورد دلایل و علت خارش و خشکی و روش‌های درمان خشکی واژن در دوران بارداری بیشتر توضیح دهیم.

خشکی واژن چیست؟

خشکی واژن یک علامت دردناک است که کیفیت زندگی فرد را تحت تاثیر قرار می‌دهد. خشکی واژن می‌تواند باعث درد در هنگام نشستن، ورزش، ادرار کردن و مقاربت جنسی شود. به طور معمول، پوشش واژن شما با مایعی روغن کاری می‌شود که به ضخیم و الاستیک نگه داشتن آن کمک می‌کند. خشکی واژن زمانی اتفاق می‌افتد که بافت‌های واژن شما خشک، نازک و به خوبی مرطوب نشده باشند. این منجر به ناراحتی به خصوص در هنگام رابطه‌ی جنسی می‌شود. خشکی واژن در هر سنی رخ می‌دهد اما در طول یا بعد از یائسگی زمانی که سطح استروژن کاهش می‌یابد، شایع‌تر است. هورمون استروژن به مرطوب و سالم ماندن پوشش واژن کمک می‌کند. اما متاسفانه این عارضه می‌تواند در دوران بارداری نیز رخ دهد. به طور ویژه شاهد خشکی واژن در ابتدای بارداری خواهیم بود. که در کنار سایر تغییرات دوران بارداری می‌تواند بسیار ناراحت کننده باشد. 

خشکی واژن چیست

خشکی واژن در بارداری چگونه است؟

خشکی واژن باعث ایجاد ناراحتی و درد در واژن می‌شود، به خصوص در هنگام رابطه جنسی. خشکی واژن همچنین ممکن است باعث شود:

  • سوزش و خارش.
  • خونریزی بعد از رابطه جنسی به دلیل باز شدن بافت دیواره واژن.
  • درد 
  • عفونت‌های مکرر دستگاه ادراری (UTIs) یا عفونت‌های مخمری.
  • نیاز به دفع بیشتر ادرار 
  • عدم تمایل به رابطه جنسی
  • رطوبت کمتر در واژن منجر به رطوبت کمتر در ناحیه فرج شما (دستگاه تناسلی خارجی) می‌شود. این بدان معناست که هنگام پوشیدن لباس زیر یا در حین فعالیت‌های عادی مانند راه رفتن یا نشستن می‌توانید احساس خشکی یا سوزش کنید.

دلایل خشکی واژن در بارداری چیست؟

خشکی واژن در بارداری نشانه چیست؟ همه‌ی زنان خشکی و سوزش واژن در بارداری را تجربه نمی‌کنند اما برای بعضی دیگر این اتفاق رخ می‌دهد. اما علت خشک واژن در بارداری چیست؟ دلایل زیر شایع‌ترین دلایل‌اند:

تغییرات هورمونی

در دوران بارداری، هورمون‌های شما به سرعت در حال تغییراند. استروژن هورمونی است که وظیفه مرطوب نگه داشتن واژن را بر عهده دارد، بنابراین وقتی سطح استروژن در دوران بارداری تغییر می‌کند، می‌تواند باعث خشکی واژن شود. خشکی واژن در اوایل بارداری بسیار رایج است، زیرا سطح استروژن در سه ماهه اول به شدت کاهش می‌یابد.

کم آبی بدن

اگر احساس خشکی می‌کنید، این احتمال وجود دارد که بدن شما برای مرطوب نگه داشتن واژن به آب بیشتری نیاز دارد. حجم مایع در گردش در دوران بارداری حدود 50 درصد افزایش می‌یابد، بنابراین برای جلوگیری از خشکی واژن و سایر عوارض جانبی ناشی از کم آبی، مطمئن شوید که بیش از حد معمول هیدراته کنید.

دلایل خشکی واژن در بارداری

عفونت‌های قارچی واژن

یک مطالعه در سال 2015  نشان می‌دهد که خطر ابتلا به عفونت‌های مخمری (همچنین به عنوان کاندیدیازیس شناخته می‌شود) در دوران بارداری افزایش می‌یابد. علائم ابتلا به این عفونت شامل سوزش ادرار  بوده و می‌تواند علت خشکی و خارش واژن در بارداری باشد. اگر مشکوک هستید که ممکن است از عفونت قارچی رنج ببرید، لطفاً برای درمان مناسب با متخصص زنان خود مشورت کنید. سایر عفونت‌های واژن ناشی از واژینوز باکتریایی و استرپتوکوک گروه B (GBS) نیز می‌توانند مسئول این اتفاق باشند. علائم شایع درد در هنگام ادرار و خارش است. 

کاهش سطح پروژسترون

به همین ترتیب، اگر سطح پروژسترون، هورمونی که مسئول تولید مخاط واژن است، در دوران بارداری به میزان قابل توجهی کاهش یابد، ممکن است شاهد خارش و خشکی واژن در بارداری باشیم. اما اگر این دلیل باشد، خشکی واژن نیز با درد شکم، خستگی مفرط، لکه بینی و قند خون پایین همراه خواهد بود. این موضوع علت خشکی واژن در اواخر بارداری یا خشکی واژن در ماه آخر بارداری ست که سطح این هورمون افت می‌کند.

مصرف دارو

اگر در دوران بارداری از آنتی هیستامین‌ها یا داروهای ضد افسردگی استفاده می‌کنید، ممکن است باعث خشکی واژن شود.

آیا خشکی واژن در بارداری طبیعی است؟

آیا خشکی واژن نشانه بارداری ست؟ آیا علت سوزش و خشکی آن این است که شما باردارید؟ همانطور که در بالا گفته شد، یکی از اصلی‌ترین دلیل خشکی واژن در بارداری، تغییر در هورمون‌های بارداری ست که در اوایل بارداری رخ می‌دهد و اجتناب‌ناپذیر است. خشکی واژن در روزهای اول بارداری برای بعضی زنان طبیعی است اما در بسیاری دیگر ترشحات افزایش پیدا می‌کند. به طور کلی نمی‌توان گفت خشکی واژن از علائم بارداری است و باید به دنبال نشانه‌های معتبرتری مانند تاخیر در زمان پریود یا تست بارداری باشید.

تاثیر خشکی بر اقدام برای بارداری

تاثیر خشکی واژن و اقدام برای بارداری

بسیاری ممکن است تاثیر خشکی واژن در بارداری را بسیار مهم بدانند و به دنبال این باشند که کیا با وجود خشکی واژن باردار شدن. اما خشکی واژن واقعا باعث ناباروری نمی‌شود اما می‌تواند مقاربت جنسی را ناراحت کننده و حتی گاهی دردناک کند. موارد خفیف خشکی واژن ممکن است زمان باردار شدن یک زن را افزایش دهد، اما لزوماً باعث ناباروری نمی‌شود. این به نوبه خود می‌تواند شما را از رابطه جنسی بیزار کند. اگر سعی می‌کنید به طور طبیعی بچه‌دار شوید، خشکی واژن می‌تواند یک مشکل جدی باشد درمان خشکی واژن برای بارداری شانس بارداری را زیاد نمی‌کند اما رابطه جنسی را آسانتر می‌کند. شکی واژن در اثر قرص ضد بارداری نیز رخ می‌دهد. بین سه تا پنج درصد از زنانی که از قرص‌های ضد بارداری با دوز پایین استفاده می‌کنند، خشکی واژن را تجربه می‌کنند. در یک مطالعه، نسبت زنانی که خشکی واژن را پس از 3 سیکل قاعدگی در نتیجه مصرف قرص گزارش کردند، از 12.7٪ تا 30.4٪ از شرکت کنندگان متفاوت بود.

خشکی واژن در بارداری و جنسیت جنین

تغییرات هورمونی در بارداری پسر و دختر متفاوت است. سه هفته پس از بارداری، زنانی که دختر حامله هستند 18.5 درصد بیشتر از همتایان حامل پسر خود، بدون توجه به عواملی مانند بارداری قبلی یا سن مادر، سطوح هورمونی را نشان دادند. در نتیجه سطح استروژن در بارداری پسر کمتر است و این یعنی بروز خشکی واژن در ماه اول بارداری نسبت به بارداری دختر بیشتر است.

درمان خشکی واژن در بارداری

برای خشکی واژن در بارداری چه کنیم؟ خشکی واژن در هفته‌های اول بارداری به دلیل کاهش استروژن طبیعی است و انتظار می‌رود با افزایش سن بارداری کاهش پیدا کند. بنابراین نیاز نیست نگران رفع خشکی واژن در بارداری باشید. اما اگر خشکی زیاد در بارداری یا سوزش و خارش شدیدی حس می‌کنید و زندگی روزانه مختل شده است می‌توانید کارهای زیر را برای راحتی بیشتر انجام دهید. بهترین کار این است که برای درمان خارش و خشکی به پزشک مراجعه کنید تا از نظر ابتلا به عفونت‌ها مورد بررسی قرار بگیرید. اما اگر عفونتی در کار نبود بهتر است درمان خانگی برای خشکی واژن در بارداری را امتحان کنید: 

  • از استفاده از صابون‌ها و لوسیون‌های معطر برای تمیز کردن ناحیه واژن خودداری کنید. از حمام حباب و دوش واژن نیز استفاده نکنید.

درمان خشکی واژن در بارداری

  • روغن ویتامین E یا یک مرطوب کننده توصیه شده توسط متخصصان را در ناحیه واژن بمالید تا آن را مرطوب نگه دارد.
  • لباس زیر نخی گشاد، نرم و جاذب بپوشید. از پوشیدن پارچه‌های مصنوعی و لباس زیر تنگ خودداری کنید.
  • ناحیه واژن خود را با شستن با صابون ملایم تمیز نگه دارید و سپس آن را با حوله کاملاً خشک کنید.
  • پزشک شما ممکن است یک کرم استروژن برای مقابله با خشکی تجویز کند.
  • قبل از آمیزش جنسی از روان کننده‌های مبتنی بر آب استفاده کنید. از روان کننده‌های حاوی گلیسیرین خودداری کنید، زیرا ممکن است منجر به عدم تعادل pH در دوران بارداری شود. بهترین روان کننده برای این دوران روغن نارگیل است.
  • در طول روز مقدار زیادی آب بنوشید. مخاط 90٪ آب است، بنابراین نوشیدن آب می‌تواند یک راه درمان خشکی واژن در بارداری باشد.

خشکی واژن در بارداری کی برطرف می‌شود؟

خشکی واژن در هفته اول بارداری شایع است و هر چه پیش می‌روید باید کاهش پیدا کند. عموماً خشکی واژن پس از زایمان از بین می‌رود، اما برخی از زنان پس از بارداری در دوران شیردهی همچنان آن را تجربه می‌کنند. همانطور که در بالا ذکر شد، استروژن هورمون مسئول رطوبت واژن است. در طول شیردهی، بدن پرولاکتین تولید می‌کند که تولید استروژن را متوقف می‌کند و ممکن است باعث خشکی واژن شود. به عبارت دیگر - ادامه خشکی واژن در طول شیردهی معمول است. اگر مشکوک به عفونت هستید یا اگر خشکی واژن و بارداری بدتر می‌شود، همیشه برای مشاوره پزشکی با پزشک خود مشورت کنید.