شربت چرک خشک کن برای نوزاد

مرداد ۹۹ | زمان مطالعه : ۹ دقیقه
شربت چرک خشک کن برای نوزاد

تجویز شربت چرک خشک کن برای نوزاد می‌تواند مثل آب روی آتش، عفونت را سرکوب کند. انواع شربت آنتی بیوتیک برای کودکان در داروخانه‌ها موجود است. اما پزشک با توجه به نوع عفونت، سن نوزاد و وزن او بهترین شربت چرک خشک کن برای نوزاد را انتخاب می‌کند. آگاهی والدین از انواع شربت چرک خشک کن کودکان به آن‌ها کمک می‌کند تا نحوه‌ی صحیح دادن دارو به نوزاد را بدانند و نسبت به عوارض احتمالی آن هوشیار باشند. تمام مطالبی که در این مقاله گفته شده‌است، فقط برای اطلاعات عمومی شماست و هیچ‌گاه جایگزین دستورات پزشک نمی‌شود.

آنتی بیوتیک نوزادان کدامند؟

شربت چرک خشک کن برای نوزاد یا آنتی بیوتیک‌ها، داروهایی هستند که به بدن کمک می‌کنند تا به عفونت ناشی از باکتری‌ها غلبه کند. آنتی بیوتیک‌ها‌ با توجه به نوع باکتری ایجادکننده‌ی عفونت، انواع مختلفی دارند. آن‌ها در اشکال متفاوتی مانند سوسپانسیون، شربت و قطره (چشمی، گوش،...) در داروخانه‌ها موجود هستند. سوسپانسیون شایع‌ترین شکل از دارو است که در نوزادان تجویز می‌شود. برای تهیه آن باید مقدار مشخصی آب جوشیده‌ی سردشده یا آب مقطر به پودر داخل شیشه دارو اضافه کنید. سپس شیشه را خوب تکان بدهید تا محلول یکنواختی به دست بیاید. این محلول به مدت محدودی پس از تهیه در یخچال قابل نگهداری است. حتما بروشور آنتی بیوتیک را به خوبی مطالعه کنید. چون مقدار آبی که باید درون آن بریزید، مدت زمان نگهداری و هشدارهای لازم در آن نوشته شده‌است.

آنتی بیوتیک نوزادان

انواع شربت چرک خشک کن نوزادان

سوخت‌و‌ساز بدن و مکانیسم اثرگذاری دارو در کودکان و بزرگسالان متفاوت است پس نمی‌توانیم تمام آنتی‌بیوتیک‌های قابل استفاده در بزرگسالان را به کودکان بدهیم. مصرف قرص و کپسول برای کودکان بسیار مشکل است و برای آن‌ها از سوسپانسیون و شربت استفاده می‌کنیم. 

اسامی چرک خشک کن ‌ها برای کودکان بسیار متنوع است و برای هر گروه از باکتری‌ها آنتی بیوتیک خاصی تجویز می‌شود. اگر نوزاد در حال حاضر دارویی مصرف می‌کند، آن را به پزشک اطلاع دهید چون بعضی از آنتی بیوتیک‌ها با سایر داروها تداخل داشته و ممکن است باعث مسمومیت نوزاد شود.

تجویز دوز مناسب شربت چرک خشک کن برای نوزاد، با توجه به سن، وزن، نوع عفونت و شدت آن توسط پزشک تعیین می‌شود. دارو را در فواصل زمانی منظم و دقیقا به همان مقداری که پزشک تعیین کرده به نوزاد بدهید. به هیچ عنوان خودسرانه مقدار دارو را کم و زیاد نکنید.

معمولا شربت چرک خشک کن برای نوزاد عارضه‌ای ندارد و عوارضی که خواهیم گفت، نادر است و در همه نوزادان رخ نخواهد داد اما در صورت مشاهده مواردی مانند تنگی نفس، زردی، کهیر ناگهانی، قطع شدن یا کاهش حجم ادرار نسبت به قبل و اسهال شدید یا خونی حتما به پزشک مراجعه کنید. اسهال خفیف یکی از عوارض نسبتا شایع شربت چرک خشک کن برای نوزاد است که اغلب خودبه‌خود برطرف می‌شود. اگر اسهال نوزاد شدید بود، بیش از 24 طول کشید، به مرور زمان بدتر شد یا حاوی خون بود باید به پزشک مراجعه کنید.

در ادامه چند مورد از رایج‌ترین انواع شربت چرک خشک کن نوزادان را به شما معرفی می‌کنیم.

پنی سیلین (Penicillin)

پنی سیلین به صورت شربت چرک خشک کن برای نوزاد کاربرد خاصی در درمان عفونت ندارد. تنها در موارد محدودی به صورت عضلانی یا داخل رگ تزریق می‌شود. حساسیت به پنی سیلین درجات مختلفی دارد و حدودا در ۱۰ درصد بیماران دیده می‌شود؛ به همین دلیل قبل از تزریق پنی سیلین جهت اطمینان از عدم وجود حساسیت به دارو، تست پوستی انجام می‌شود.

آموکسی سیلین (Amoxicillin)

آموکسی سیلین یکی از پرکاربرد‌ترین آنتی بیوتیک‌های اطفال است. رایج‌ترین شکل آن در اطفال، سوسپانسیون است و با نام تجاری فاراموکس در داروخانه‌ها موجود است. این دارو در بازه سنی وسیعی از نوزادی تا میانسالی کاربرد دارد و حتی می‌توان به عنوان شربت چرک خشک کن برای نوزاد سه ماهه و کوچک‌تر هم استفاده کرد.

شربت آموکسی سیلین در دو مقدار 125 و 250 میلی‌گرم موجود است. شربت آموکسی سیلین 125 برای کودکان در درمان عفونت‌های خفیف تا شدید مجاری تنفسی، عفونت ادراری، سینوزیت، اوتیت مدیا، عفونت گلو و پوست تجویز می‌شود. اما دوز و دفعات استفاده از آن در هر بیماری‌ متفاوت است. مقدار مصرف آموکسی سیلین 250 با نوع 125 آن تفاوت دارد اما کاربرد کاملا مشابه دارند. همانطور که گفتیم مقدار مصرف دارو توسط پزشک تعیین می‌شود.

می‌توانید دارو را همراه با غذا یا با معده خالی به نوزاد بدهید. معمولا سوسپانسیون تا چهارده روز پس از آماده سازی در یخچال قابل نگهداری است.

عوارض شربت آموکسی سیلین در نوزادان

آموکسی سیلین شباهت ساختاری بسیاری با پنی سیلین دارد. پس اگر نوزاد قبلا با تزریق پنی سیلین دچار عوارض جانبی شده، حتما به پزشک اطلاع دهید. اسهال خفیف از شایع‌ترین عوارض این دارو است بنابراین از دادن شیر و سایر مایعات مجاز درصورت شروع غذای کمکی، برای حفظ آب بدن غافل نشوید. اگر اسهال ادامه‌دار شد یا حاوی لکه‌های خون بود، حتما به پزشک مراجعه کنید.

سایر عوارض این دارو شامل بی‌قراری، خستگی، کهیر و خارش پوستی، استفراغ، تغییر رنگ دندان (زرد، قهوه‌ای و ندرتا طوسی) و درد شکمی می‌باشد. با تمیز کردن دندان‌ها پس از دادن دارو می‌توانید از تغییر رنگ دندان جلوگیری کنید اما درصورت بروز لکه روی دندان‌، به تدریج پس از اتمام دارو دندان‌ها به حالت اول برمی‌گردند.

آزیترومایسین (Azithromycin)

فرم رایج آزیترومایسین برای کودکان سوسپانسیون است که در دو دوز 100 و 200 میلی‌گرمی تجویز می‌شود و نمونه خارجی آن، شربت زیتروماکس (Zithromax) است. طول مصرف آزیترومایسین بین سه تا پنج روز است و معمولا بیشتر از پنج روز تجویز نمی‌شود.

علاوه بر شربت سرفه برای کودکان، آزیترومایسین یک شربت چرک خشک کن قوی برای نوزادان است. این آنتی بیوتیک برای سرفه خلط دار و در درمان عفونت‌های تنفسی، عفونت گلو (کودکان بالای دو سال)، گوش میانی و سینوزیت کاربرد دارد. بهتر است شربت آزیترومایسین را همراه با غذا به نوزاد بدهید تا هم طعم تلخ آن نوزاد را اذیت نکند و هم از درد معده جلوگیری کند. آزیترومایسین معمولا در نوزادان زیر شش ماه به دلیل عوارض جانبی و نداشتن اثر قابل توجه دارو تجویز نمی‌شود. 

عوارض آزیترومایسین

تب، خواب‌آلودگی، درد شکمی، اسهال خفیف، نفخ، استفراغ،‌ زردی، درد قفسه سینه و تپش قلب از عوارض شربت چرک خشک کن آزیترومایسین برای کودکان است. در کودکانی که اختلال کبدی یا کلیوی دارند با احتیاط فراوان مصرف می‌شود. 

اریترومایسین (Erythromycin)

احتمالا داروی اریترومایسین را با پماد چشمی آن می‌شناسید که در عفونت‌های چشم نوزادان استفاده می‌شود. شربت اریترومایسین 200 میلی‌گرم در درمان عفونت ملتحمه یا ذات‌الریه ناشی از باکتری کلامیدیا تجویز می‌شود؛ همچنین در مواردی برای درمان سینوزیت و عفونت گوش میانی حاد می‌توان از اریترومایسین استفاده کرد.

اریترومایسین را با یک لیوان پر آب، یک ساعت قبل یا دو ساعت بعد از غذا به نوزاد بدهید. این دارو را با شیر یا آب میوه به نوزاد ندهید.

عوارض اریترومایسین

اریترومایسین هم مانند بسیاری از داروها عوارض ناخواسته‌ای دارد که ندرتا اتفاق میافتد. تب، درد شکمی، بی‌اشتهایی، استفراغ، تاری دید، کاهش شنوایی دوطرفه قابل برگشت، اسهال، کهیر و خارش از عوارض جانبی این دارو است. 

اریترومایسین شباهت ساختاری زیادی به آزیترومایسین دارد. بنابراین اگر عارضه جانبی شدیدی با مصرف آزیترومایسین رخ داده باشد، مصرف اریترومایسین ممنوع است. 

سفیکسیم (Cefixime)

شربت سفکسیم یک آنتی بیوتیک پرکاربرد است که طیف وسیعی از باکتری‌ها را از بین می‌برد اما مشکل آن این است که تعدادی از باکتری‌ها نسبت به آن مقاوم شده‌اند؛ درنتیجه در بعضی عفونت‌ها به عنوان اولین دارو انتخاب نمی‌شود. شربت سفیکسیم 100 برای نوزادان تجویز می‌شود و می‌توانید برای جلوگیری از تهوع و دردشکمی، دارو را پس از غذا به نوزاد بدهید. سفیکسیم برای عفونت مجاری ادراری و گاهی گلودرد چرکی، عفونت ریه و اوتیت مدیا استفاده می‌شود.

عوارض شربت سفیکسیم برای کودکان

بیشتر عوارض این دارو مربوط به دستگاه گوارش است مثل اسهال، درد شکمی، تهوع و نفخ. اسهال خفیف در ابتدای درمان از عوارض شایع این دارو است که خودبه‌خود برطرف می شود. درصورت وقوع اسهال از دادن مایعات کافی به کودک غافل نشوید اما در صورت ادامه‌دار شدن اسهال بیش از 24 ساعت، شدیدتر شدن یا دیدن خون در آن، به پزشک مراجعه کنید.

تب، ضعف، سردرد، گیجی و خارش از عوارض نادر مصرف این شربت چرک خشک کن برای نوزاد است.

کوتریموکسازول (Co-Trimoxazole)

کوتریموکسازول برای عفونت ادراری، مننژیت، ذات‌الریه، عفونت گوش میانی و عفونت‌های مقاوم به سایر آنتی بیوتیک‌ها در نوزادان بالای دو ماه تجویز می‌شود.

مصرف کوتریموکسازول در نوزادان زیر دو ماه ممنوع است. در نوزادان مبتلا به آسم، فاویسم، اختلالات کبدی و کلیوی باید با احتیاط مصرف شود. دارو را با معده خالی به نوزاد بدهید. در طول مصرف این دارو، نوزاد باید مایعات به اندازه کافی دریافت کند.

تغییر رنگ ادرار، اسهال، بی‌خوابی، درد شکمی، بی‌اشتهایی، زردی، وزوز گوش، درد مفاصل و عضلات و تشنج از عوارض این شربت چرک خشک کن برای نوزاد است.

کوآموکسی کلاو (Co-Amoxiclav)

شربت چرک خشک کن کوآموکسی کلاو با نام تجاری کلاموکس و فارمنتین، ترکیبی از آموکسی سیلین و یک داروی دیگر است. در مواردی برای درمان عفونت‌های تنفسی، گوش میانی و ذات‌الریه در نوزادان بالای سه ماه به کار می‌رود. گاهی برای درمان عفونت گوش میانی، دو شربت فاراموکس و فارمنتین باهم تجویز می‌شوند.

بعد از آماده سازی سوسپانسیون، تا ۱۰ روز می‌توانید دارو را در یخچال نگهداری کنید. دارو را همراه با کمی خوراکی به نوزاد بدهید تا باعث ناراحتی معده نشود. این شربت چرک خشک کن برای نوزاد در صورت حساسیت به پنی سیلین، ذات‌الریه شدید و مننژیت منع مصرف دارد.

انواع شربت چرک خشک کن نوزادان

بهترین آنتی بیوتیک برای سرماخوردگی چیست؟

شربت سرماخوردگی کودکان، انواع مختلفی دارد. بسیاری از والدین به دنبال آنتی بیوتیک مناسب برای سرماخوردگی هستند و از پزشک می‌خواهند که حتما شربت چرک خشک کن برای نوزاد تجویز کند. همانطور که گفتیم آنتی بیوتیک‌ها فقط در درمان عفونت‌های ناشی از باکتری موثراند. درحالی که عامل اصلی ایجاد سرماخوردگی، ویروس‌ها هستند؛ در نتیجه مصرف آنتی بیوتیک در درمان سرماخوردگی نوزاد بی‌اثر است. اگر سرماخوردگی نوزاد باعث ایجاد سینوزیت باکتریال، عفونت ریه یا گوش شود، ممکن است پزشک برای درمان آن عفونت آنتی بیوتیک تجویز کند.

شاید فکر کنید استفاده از آنتی بیوتیک به منظور پیشگیری از عوارض سرماخوردگی اشکالی ندارد؛ مثلا به نوزادی که سرماخوردگی ساده دارد آنتی بیوتیک برای سینوزیت بدهیم تا از بروز سینوزیت جلوگیری‌ کنیم اما این کار بسیار غلط است. عفونت‌های ثانویه در سرماخوردگی کودکان بسیار کم اتفاق می‌افتد و نیازی به پیشگیری دارویی نیست؛ همچنین مصرف آنتی بیوتیک در نوزادان عوارض مختلفی دارد که باعث می‌شود جز در موارد ضروری، آنتی بیوتیک تجویز نکنیم. مصرف بیش‌ازحد و نابه‌جای آنتی بیوتیک باعث بروز مقاومت آنتی‌بیوتیکی می‌شود.

برای اطلاعات بیشتر درمورد علائم سرماخوردگی در نوزادان و درمان خانگی سرماخوردگی نوزاد، درمان سرماخوردگی در کودکان را مطالعه کنید.

این شربت چرک خشک کن برای نوزاد من جواب نمی‌دهد!

همانطور که گفتیم برای مقابله با هر عفونت، باید از آنتی بیوتیکی استفاده کنیم که برای مقابله با باکتری ایجادکننده‌‌‌‌ی آن مناسب باشد. اگر قبلا یک شربت چرک خشک کن برای نوزاد شما تجویز شده ولی در درمان او موثر نبوده‌است، به پزشک اطلاع دهید. اما این بدین معنا نیست که این دارو در هیچ عفونی فایده نخواهد داشت.

ممکن است باکتری عامل عفونت قبلی با نوع فعلی متفاوت باشد و علی‌رغم بی‌اثر بودن آنتی بیوتیک در دفعه قبل، این بار کاملا موثر باشد؛ حتی ممکن است شما دارو را نامنظم و با دوز ناکافی مصرف کرده باشید. 

البته عکس این ماجرا هم ثابت است. اگر عفونت ادراری کودک شما به سفکسیم پاسخ داده‌است، قرار نیست حتما روی عفونت گوش و گلوی او هم موثر باشد. پس از تجویز خودسرانه آنتی‌بیوتیک خودداری کنید.

زمان شروع اثر شربت چرک خشک کن پس از مصرف

این زمان برای هر آنتی بیوتیک و در هر نوزاد متفاوت است. اما در اکثر نوزادان، بین 48 تا 72 ساعت بعد از مصرف، علائم شروع به بهتر شدن می‌کنند. بسیار مهم است که حتی پس از رفع علائم، مصرف شربت چرک خشک کن برای نوزاد را ادامه بدهید. اگر پیش از سرکوب کامل عفونت دارو را قطع کنید، ممکن است عفونت عود کند. این بار پزشک مجبور می‌شود داروی قوی‌تری تجویز کند.

اگر شربت چرک خشک کن برای نوزاد تاثیری نداشت، چه کار باید کرد؟

دارو را طبق دستور پزشک و در ساعات مشخص به نوزاد بدهید. اگر پس از اتمام دارو علائم هنوز از بین نرفته و یا بعد از گذشت دو تا سه روز تب قطع نشده یا علائم بدتر شد، به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت مشاهده عوارض جانبی مانند اسهال شدید، تنگی نفس، قطع شدن یا کاهش حجم ادرار نسبت به روزهای قبل به پزشک مراجعه کنید.

ممنوعیت تزریق واکسن و مصرف شربت چرک خشک کن برای نوزاد

مصرف آنتی بیوتیک و شربت چرک خشک کن برای نوزاد برای عفونت‌های خفیف و ساده مثل عفونت ادراری و اوتیت مدیا هیچ منعی برای واکسن زدن ندارد. اما اگر تب نوزاد بالا یا بیماری او شدید باشد، ممکن است با تشخیص پزشک، واکسن زدن تا بهبودی کودک به تاخیر بیافتد.