بهترین شربت چرک خشک کن کودکان (اسامی آن ها به همراه عکس)

Q: آیا همه کودکان مبتلا به سرماخوردگی به چرکخشککن نیاز دارند؟

خیر. بیشتر سرماخوردگی&zwnj;ها ویروسی هستند و فقط عفونت&zwnj;های باکتریایی به چرک&zwnj;خشک&zwnj;کن نیاز دارند.

پزشک تایید کننده: شادی قاسمی تهرانی فرد (متخصص کودکان و نوزادان)

انتشار: مرداد ۱۳۹۹ | بروزرسانی: آبان ۱۴۰۴

‌‌‌‌‌‌‌

محتوای این مقاله توسط تیم پزشکان و متخصصان گهواره بررسی و تأیید شده و صرفاً جنبه آموزشی دارد تا آگاهی عمومی شما افزایش یابد؛ با این حال، برای هرگونه اقدام تشخیصی یا درمانی، به پزشک متخصص مراجعه کنید.

به اشتراک بگذارید

تجویز شربت چرک خشک کن برای نوزادان و کودکان، می‌تواند مثل آب روی آتش، عفونت را سرکوب کند. البته انتخاب نوع دارو به سن، وزن و نوع عفونت کودک و نوزاد شما بستگی دارد و پزشک بر همین اساس تجویز می‌کند. در بین داروهای رایج پنی سیلین، آموکسی سیلین، آزیترومایسین، اریترومایسین و... از جمله مهم‌ترین شربت چرک خشک کن کودک هستند اما نکته بسیار مهمی که وجود دارد این است که دوز و زمان مصرف برای هر کودک و نوزاد متفاوت است و مصرف خودسرانه آن می‌تواند برای نوزاد و کودک شما خطرناک باشد.

در ادامه به طور کامل توضیح داده‌ایم هر دارو برای چه شرایط و سنی مناسب‌تر است، دوز مجاز آن چقدر است و چه عوارض احتمالی خواهد داشت.

با نصب اپلیکیشن گهواره، قد و وزن کودک خود را روی نمودار بررسی کنید و از رشد مناسبش اطمینان یابید. روزانه متناسب با سن کودکتان ، پیام‌های مشاوره‌ تخصصی دریافت کنید و با توصیه‌های تغذیه‌ای و دستور پخت‌های مناسب، تغذیه سالم‌تری برای او فراهم کنید. همچنین، با بازی‌های مناسب و آزمون‌های دوره‌ای به تقویت هوش و مهارت‌های فرزندتان کمک کنید.

فهرست مطالب

انواع شربت چرک خشک کن برای اطفال و کودکان
اسامی شربت چرک خشک کن‌ها برای نوزادان و کودکان
انواع شربت چرک خشک‌کن کودکان بر اساس نوع عفونت
جدول کلی عوارض شربت چرک خشک کن برای کودکان
زمان شروع اثر شربت چرک خشک کن پس از مصرف
ممنوعیت تزریق واکسن و مصرف شربت چرک خشک کن برای نوزاد
نکات مهم و پایانی
منابع

انواع شربت چرک خشک کن برای اطفال و کودکان

شربت چرک خشک‌کن یا آنتی‌بیوتیک کودکان برای درمان عفونت‌های باکتریایی تجویز می‌شود و باید فقط طبق نظر پزشک مصرف شود؛ درست همان‌طور که برای مصرف آهن در بارداری هم از توصیه پزشک پیروی می‌کنید. رایج‌ترین شکل این دارو برای نوزادان، سوسپانسیون است که باید با مقدار مشخصی آب جوشیده سردشده یا آب مقطر آماده شود. پس از افزودن آب، بطری را خوب تکان دهید تا محلول یکنواخت شود. همچنین بروشور دارو را مطالعه کنید، زیرا مقدار آب، شرایط نگهداری و مدت مصرف در آن ذکر شده است.

در جدول زیر، عفونت‌های رایج در کودکان و آنتی بیوتیک مناسب برای هر کدام را مشاهده می‌کنید:

نوع عفونت	آنتی‌بیوتیک‌های رایج	انتخاب اول
عفونت گلو باکتریایی	آموکسی‌سیلین، پنی‌سیلین V، آزیترومایسین	آموکسی‌سیلین
عفونت گوش میانی	آموکسی‌سیلین، آموکسی‌سیلین/کلاوولانات، سفدینیر	آموکسی‌سیلین
عفونت سینوس	آموکسی‌سیلین/کلاوولانات، آموکسی‌سیلین، سفوروکسیم	آموکسی‌سیلین/کلاوولانات
برخی عفونت‌های تنفسی باکتریایی	آموکسی‌سیلین، آزیترومایسین، سفوروکسیم	بسته به علت عفونت
برخی عفونت‌های پوستی	سفالکسین، کلیندامایسین	سفالکسین
برخی عفونت‌های ادراری	سفیکسیم، کوتریموکسازول	سفیکسیم (در صورت تجویز پزشک)

* مقاله شربت تب بر کودکان را مطالعه کنید.

با اپلیکیشن گهواره، هر هفته در جریان تغییرات و نیازهای کودکت قرار بگیر.هر روز یک پیام مشاور متناسب با سن کودکت دریافت کن. قد و وزن کودکت رو هر ماه وارد کن تا بهت بگیم رشد کودکت مناسب هست یا نه.

نصب اپلیکیشن گهواره

اسامی شربت چرک خشک کن‌ها برای نوزادان و کودکان

سوخت‌وساز بدن کودکان با بزرگسالان متفاوت است؛ به همین دلیل، آنتی‌بیوتیک مناسب بزرگسالان لزوما برای کودک یا نوزاد قابل استفاده نیست. برای کودکان معمولا شربت یا سوسپانسیون تجویز می‌شود و نوع دارو با توجه به باکتری عامل عفونت، سن، وزن و شدت بیماری توسط پزشک تعیین می‌شود. اگر کودک داروی دیگری مصرف می‌کند، حتما پزشک را مطلع کنید؛ زیرا برخی آنتی‌بیوتیک‌ها با داروهای دیگر تداخل دارند.

دارو را دقیقا طبق مقدار و زمان‌بندی تجویزشده مصرف کنید و دوز آن را خودسرانه تغییر ندهید. بیشتر آنتی‌بیوتیک‌های کودکان عارضه جدی ایجاد نمی‌کنند، اما در صورت بروز علائمی مانند تنگی نفس، کهیر، زردی، کاهش ادرار یا اسهال شدید و خونی، باید فوراً به پزشک مراجعه کنید. در ادامه، رایج‌ترین آنتی‌بیوتیک‌های کودکان را معرفی می‌کنیم.

* مقاله شربت کتوتیفن برای کودکان برای چیست را مطالعه کنید.

1. پنی سیلین (Penicillin)

پنی‌سیلین یک شربت چرک خشک کن برای نوزاد است که نمی‌تواند عفونت را درمان کند. تنها در موارد محدودی، به صورت عضلانی یا داخل رگ تزریق می‌شود. حساسیت به پنی سیلین درجات مختلفی دارد و حدوداً در ۱۰ درصد بیماران دیده می‌شود. به همین دلیل، قبل از تزریق پنی‌سیلین، جهت اطمینان از عدم وجود حساسیت به دارو، تست پوستی انجام می‌شود.

پنی‌سیلین بیشتر برای درمان برخی عفونت‌های باکتریایی مانند گلودرد استرپتوکوکی، سفلیس و بعضی عفونت‌های شدید تجویز می‌شود. در کودکان و نوزادان، مصرف آن معمولا به‌صورت تزریقی است و تنها در شرایطی که پزشک تشخیص دهد، انجام می‌شود.

عوارض پنی‌سیلین

شایع‌ترین عارضه پنی‌سیلین، واکنش‌های حساسیتی مانند بثورات پوستی، کهیر و خارش است. در موارد نادر، ممکن است واکنش آلرژیک شدید (آنافیلاکسی) ایجاد شود که نیاز به مراجعه فوری به مراکز درمانی دارد.

2. آموکسی سیلین (Amoxicillin)

آموکسی سیلین یکی از پرکاربرد‌ترین آنتی بیوتیک‌های اطفال و بهترین شربت چرک خشک کن کودکان است. رایج‌ترین شکل آن در اطفال، سوسپانسیون است و با نام تجاری فاراموکس در داروخانه‌ها موجود است. این دارو در بازه سنی وسیعی از نوزادی تا میان‌سالی کاربرد دارد.

شربت آموکسی سیلین در دو مقدار 125 و 250 میلی‌گرم موجود است. شربت آموکسی سیلین 125 برای کودکان، در درمان عفونت‌های خفیف تا شدید مجاری تنفسی، سینوزیت، اوتیت مدیا و عفونت گلو تجویز می‌شود؛ اما دوز و دفعات استفاده از آن برای هر فرد متفاوت است. مقدار مصرف آموکسی سیلین 250 با نوع 125 آن تفاوت دارد اما کاربرد کاملاً مشابهی دارند. می‌توانید دارو را همراه با غذا یا با معده خالی به نوزاد بدهید. معمولاً سوسپانسیون تا چهارده روز پس از آماده سازی، در یخچال قابل نگهداری است.

به نقل از NIH

برای اطفال بالاتر از سه ماه، دوز توصیه شده آموکسی سیلین بین ۲۰ تا ۴۵ میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در روز است که باید به دوزهای تقسیم شده و هر ۸ تا ۱۲ ساعت تجویز شود.

For pediatric patients 3 months and older, the recommended amoxicillin dosage is 20 to 45 mg/kg/d, divided into doses and administered every 8 to 12 hours.

*مقاله درمان گوش درد نوزاد را مطالعه کنید.

عوارض شربت آموکسی سیلین 125 برای کودکان

آموکسی سیلین شباهت ساختاری زیادی با پنی‌سیلین دارد. پس اگر نوزاد قبلاً با تزریق پنی سیلین دچار عوارض جانبی شده، حتماً به پزشک اطلاع دهید. اسهال خفیف، از شایع‌ترین عوارض این دارو است. بنابراین درصورت شروع غذای کمکی، از دادن شیر و سایر مایعات مجاز برای حفظ آب بدن غافل نشوید. اگر اسهال ادامه‌دار شد یا حاوی لکه‌های خون بود، به پزشک مراجعه کنید.

سایر عوارض این دارو شامل بی‌قراری، خستگی، کهیر و خارش پوستی، استفراغ، تغییر رنگ دندان (زرد، قهوه‌ای و ندرتاً طوسی) و درد شکمی است. با تمیز کردن دندان‌ها پس از دادن دارو، می‌توانید از تغییر رنگ دندان جلوگیری کنید. درصورت بروز لکه روی دندان‌، به تدریج پس از اتمام دارو، دندان‌ها به حالت اول برمی‌گردند.

* مقاله آنتی بیوتیک برای آبسه دندان کودکان را مطالعه کنید.

3. آزیترومایسین (Azithromycin)

فرم رایج شربت آزیترومایسین کودکان، سوسپانسیون است که در دو دوز 100 و 200 میلی‌گرمی تجویز می‌شود و نمونه خارجی آن، شربت زیتروماکس (Zithromax) است. طول مصرف آزیترومایسین، بین سه تا پنج روز است و معمولاً بیشتر از پنج روز تجویز نمی‌شود.

شربت آزیترومایسین جهت درمان تعداد کمی از عفونت‌های تنفسی مناسب است و اخیراً مقاومت باکتری‌ها علیه این دارو بسیار زیاد شده و برای بسیاری از عفونت‌های گوش و گلو توصیه نمی‌شود. بهترین زمان مصرف آزیترومایسین، قبل از غذا است. اغلب داروها از جمله آزیترومایسین برای شیرخواران زیر شش ماه، به دلیل عوارض جانبی و نداشتن اثر قابل توجه تجویز نمی‌شود.

بروز عوارض نادر است اما گاهی با اسهال خفیف همراه است و برای کودکان با مشکلات کلیوی و کبدی، با احتیاط تجویز می‌شود.

*مقاله درمان سنتی سرماخوردگی کودکان زیر یک سال را مطالعه کنید.

4. اریترومایسین (Erythromycin)

احتمالاً داروی اریترومایسین را با پماد چشمی آن می‌شناسید که در عفونت‌های چشم نوزادان استفاده می‌شود. شربت اریترومایسین 200 میلی‌گرم، در درمان عفونت ملتحمه یا ذات‌الریه ناشی از باکتری کلامیدیا تجویز می‌شود. همچنین در مواردی برای درمان سینوزیت و عفونت گوش میانی حاد می‌توان از اریترومایسین استفاده کرد.

اریترومایسین را با یک لیوان پر آب، یک ساعت قبل یا دو ساعت بعد از غذا، به نوزاد بدهید. این دارو را با شیر یا آب میوه به نوزاد ندهید.

عوارض اریترومایسین در کودکان

اریترومایسین هم مانند بسیاری از داروها، عوارض ناخواسته‌ای دارد که به ندرت اتفاق می‌افتد. تهوع، درد شکم و آریتمی قلبی از جمله عوارض است. ابن دارو در افرادی که زمینه‌ی مشکل قلبی دارند و در بیماران کبدی و کلیوی با احتیاط تجویز می‌شود.

اریترومایسین، شباهت ساختاری زیادی به آزیترومایسین دارد. بنابراین اگر عارضه جانبی شدیدی با مصرف آزیترومایسین رخ داده باشد، مصرف اریترومایسین نیز ممنوع است.

* مقاله شربت خارجی سرفه کودکان‌ را مطالعه کنید.

5. سفیکسیم (Cefixime) و نحوه مصرف

شربت چرک خشک کن سفیکسیم کودکان، یک شربت آنتی بیوتیک کودکان پرکاربرد است که طیف وسیعی از باکتری‌ها را از بین می‌برد اما مشکلش این است که تعدادی از باکتری‌ها نسبت به آن مقاوم شده‌اند؛ به همین دلیل، در بعضی عفونت‌ها به عنوان اولین دارو انتخاب نمی‌شود. شربت سفیکسیم 100 برای نوزادان تجویز می‌شود و می‌توانید برای جلوگیری از تهوع و دردشکمی، دارو را پس از غذا به نوزاد بدهید. سفیکسیم برای عفونت مجاری ادراری استفاده می‌شود.

عوارض و تداخلات دارویی شربت سفیکسیم برای کودکان

بیشتر عوارض این دارو مربوط به دستگاه گوارش است مثل اسهال، درد شکمی، تهوع و نفخ. اسهال خفیف در ابتدای درمان، از عوارض شایع این دارو است که خودبه‌خود برطرف می‌شود. درصورت وقوع اسهال، از دادن مایعات کافی به کودک غافل نشوید. در صورت ادامه‌دار شدن اسهال بیش از 24 ساعت، شدیدتر شدن یا دیدن خون در آن، به پزشک مراجعه کنید.

*مقاله واکسن مننژیت برای نوزادان را مطالعه کنید.

6. کوتریموکسازول (Co-Trimoxazole)

کوتریموکسازول برای عفونت ادراری و اسهال ناشی از عفونت باکتریال تجویز می‌شود. مصرف کوتریموکسازول در نوزادان زیر شش ماه ممنوع است. در نوزادان مبتلا به آسم، فاویسم، اختلالات کبدی و کلیوی نیز باید با احتیاط مصرف شود. دارو را با معده خالی به نوزاد بدهید. در طول مصرف این دارو، نوزاد باید به اندازه کافی مایعات دریافت کند. از جمله عوارض این دارو، بروز حساسیت است، مانند کهیر. این دارو برای افراد مبتلا به فاویسم نباید تجویز شود.

عوارض کوتریموکسازول در کودکان

عوارض این دارو معمولا خفیف هستند و شامل تهوع، استفراغ، کاهش اشتها، اسهال و بثورات پوستی می‌شوند. در صورت بروز حساسیت شدید، کهیر گسترده، تب یا علائم غیرعادی، باید مصرف دارو را قطع کرده و به پزشک مراجعه کنید.

7. کوآموکسی کلاو (Co-Amoxiclav)

شربت چرک خشک کن کوآموکسی کلاو، با نام تجاری کلاموکس و فارمنتین، ترکیبی از آموکسی سیلین و یک داروی دیگر است. در مواردی برای درمان عفونت‌های تنفسی، گوش میانی و ذات‌الریه در نوزادان بالای شش ماه به کار می‌رود. گاهی برای درمان عفونت گوش میانی، دو شربت فاراموکس و فارمنتین باهم تجویز می‌شوند.

بعد از آماده سازی سوسپانسیون، تا ۱۰ روز می‌توانید دارو را در یخچال نگهداری کنید. دارو را همراه با کمی خوراکی به نوزاد بدهید تا باعث ناراحتی معده نشود. این شربت چرک خشک کن برای نوزاد، در صورت حساسیت به پنی‌سیلین، منع مصرف دارد. شما می‌توانید عکس شربت چرک خشک کن کودکان را در اینترنت نیز جست‌وجو کنید.

* مقاله شربت بلتیل را مطالعه کنید.

عوارض شربت کوآموکسی‌کلاو در کودکان

شایع‌ترین عوارض کوآموکسی‌کلاو شامل اسهال، تهوع، استفراغ و درد شکم است که معمولا خفیف بوده و با مصرف دارو همراه غذا کاهش می‌یابد. در صورت بروز اسهال شدید یا خونی، واکنش‌های آلرژیک یا بثورات پوستی، باید هرچه سریع‌تر به پزشک مراجعه کنید.

انواع شربت چرک خشک‌کن کودکان بر اساس نوع عفونت

در بخش قبل با ویژگی‌ها، کاربردها، عوارض و محدودیت‌های رایج‌ترین شربت‌های چرک‌خشک‌کن کودکان آشنا شدید. حالا در ادامه، این داروها را بر اساس نوع عفونت دسته‌بندی کرده‌ایم تا بدانید هر کدام معمولا برای درمان چه عفونت‌هایی تجویز می‌شوند:

1. بهترین شربت چرک خشک‌کن کودکان بر اساس نوع عفونت

عفونت گلو باکتریایی: آموکسی‌سیلین، پنی‌سیلین، آزیترومایسین (در صورت حساسیت به پنی‌سیلین)
عفونت گوش میانی: آموکسی‌سیلین، آموکسی‌سیلین/کلاوولانات
عفونت سینوس: آموکسی‌سیلین/کلاوولانات، آموکسی‌سیلین
عفونت‌های پوستی: سفالکسین، کلیندامایسین
برخی عفونت‌های ادراری: سفیکسیم، کوتریموکسازول (با تجویز پزشک)

2. بهترین آنتی‌بیوتیک (چرک خشک کن) برای عفونت گلو کودکان

آموکسی‌سیلین (انتخاب اول)
پنی‌سیلین V
آموکسی‌سیلین/کلاوولانات (در برخی موارد)
آزیترومایسین (در حساسیت به پنی‌سیلین)
سفالکسین (در برخی بیماران)

3. بهترین آنتی‌بیوتیک (چرک خشک کن) برای سرفه خلط‌دار کودکان

آموکسی‌سیلین
آموکسی‌سیلین/کلاوولانات
آزیترومایسین (در برخی عفونت‌های تنفسی)
سفوروکسیم (در برخی موارد)
سفیکسیم (در شرایط خاص)

4. بهترین چرک خشک‌کن برای عفونت گوش کودکان

آموکسی‌سیلین (انتخاب اول)
آموکسی‌سیلین/کلاوولانات
سفدینیر
سفوروکسیم
آزیترومایسین (در صورت حساسیت به پنی‌سیلین)

5. بهترین چرک خشک‌کن برای عفونت سینوس کودکان

آموکسی‌سیلین/کلاوولانات (انتخاب اول)
آموکسی‌سیلین
سفیکسیم (در برخی موارد)
سفوروکسیم
آزیترومایسین (در صورت حساسیت به پنی‌سیلین)

جدول کلی عوارض شربت چرک خشک کن برای کودکان

در جدول زیر می‌توانید خلاصه‌ای از عوارض هر شربت چرک خشک‌کن را مشاهده کنید:

عارضه	میزان شیوع	نیاز به مراجعه به پزشک
تهوع	شایع	در صورت تداوم
استفراغ	شایع	در صورت شدید یا مکرر بودن
اسهال	شایع	در صورت شدید یا همراه با کم آبی
دل درد یا گرفتگی شکم	شایع	در صورت تداوم
کاهش اشتها	نسبتا شایع	معمولا خیر
بثورات پوستی یا راش	کمتر شایع	بله، برای بررسی حساسیت
خارش یا کهیر	کمتر شایع	بله
برفک دهان یا عفونت قارچی	کمتر شایع	در صورت بروز علائم
خواب آلودگی یا بی قراری (در برخی آنتی‌بیوتیک‌ها)	کمتر شایع	در صورت شدید بودن
واکنش آلرژیک	نادر	مراجعه فوری
اسهال شدید یا خونی	نادر	مراجعه فوری
زردی پوست یا چشم (آسیب کبدی)	بسیار نادر	مراجعه فوری

زمان شروع اثر شربت چرک خشک کن پس از مصرف

این زمان برای هر آنتی بیوتیک و در هر نوزاد متفاوت است. اما در اکثر نوزادان، بین 48 تا 72 ساعت بعد از مصرف، علائم شروع به بهتر شدن می‌کنند. بسیار مهم است که حتی پس از رفع علائم، مصرف شربت چرک خشک کن برای نوزاد را ادامه بدهید. اگر پیش از سرکوب کامل عفونت، دارو را قطع کنید، ممکن است عفونت عود کند. این بار پزشک مجبور می‌شود داروی قوی‌تری تجویز کند.

اگر شربت چرک خشک کن برای نوزاد تاثیری نداشت، چه کار باید کرد؟

دارو را طبق دستور پزشک و در ساعات مشخص به نوزاد بدهید. اگر پس از اتمام دارو یا استفاده از انواع چرک خشک کن طبیعی برای کودکان، علائم از بین نرفته یا بعد از گذشت دو تا سه روز، تب قطع نشده یا علائم بدتر شد، به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت مشاهده عوارض جانبی مانند اسهال شدید، تنگی نفس، قطع شدن یا کاهش حجم ادرار نسبت به روزهای قبل به پزشک مراجعه کنید.

* مقاله از کجا بفهمیم نوزاد عفونت ادرار دارد را مطالعه کنید.

ممنوعیت تزریق واکسن و مصرف شربت چرک خشک کن برای نوزاد

مصرف آنتی بیوتیک و شربت چرک خشک کن برای نوزاد، برای عفونت‌های خفیف و ساده مثل عفونت ادراری و اوتیت مدیا هیچ منعی برای واکسن زدن ندارد. اما اگر تب نوزاد بالا یا بیماری او شدید باشد، ممکن است با تشخیص پزشک، واکسن زدن تا بهبودی کودک به تاخیر بیفتد. همچنین می‌توانید در مورد شیاف استامینوفن 125 و شربت استامینوفن کودکان در این مقاله بیشتر بخوانید.

نکات مهم و پایانی

مصرف شربت‌های چرک خشک کن (آنتی بیوتیک) برای اطفال و نوزادان باید دقیقاً طبق دستور پزشک، بر اساس نوع باکتری عامل عفونت، و با دوز مشخص صورت گیرد. آماده‌سازی سوسپانسیون‌ها نیازمند افزودن آب جوشیده سرد شده تا علامت مشخص شده روی بطری است و نگهداری آن‌ها معمولاً برای مدت محدودی در یخچال ممکن است. قطع خودسرانه دارو یا استفاده نابه‌جا برای سرماخوردگی‌های ویروسی، می‌تواند منجر به عود عفونت و ایجاد مقاومت آنتی بیوتیکی شود. در صورت عدم بهبود علائم پس از ۴۸ تا ۷۲ ساعت یا بروز عوارض جانبی شدید (مانند تنگی نفس یا اسهال خونی)، باید سریعاً به پزشک مراجعه کرد.

منابع

medicinesforchildren.org.uk

pediatricdose.com

سوالات کاربران

مامان مهدی ۵ ماهگی ۱ روز پیش

سلام عزیزان
من تو مسافرتم و نوزاد شش ماهه دارم که یهویی تب کرده و تبش قطع نمیشه شاید کمی پایین تر میاد با قطره استامینوفن،تو همین شهر بردمش دکتر بهش خشک کننده آموکسی کلاو داده
به نظرتون این خشک کننده مناسب نوزاد شش ماهه هست؟؟؟

مشاهده ۴ پاسخ

مامان مهدی ۱۷ ماهگی ۳ روز پیش

سلام پسرم یک سال ونیم هستش گلوش چرک کرده و وتب میکنه

مشاهده ۳ پاسخ

مامان سیدمحمدحسین روزهای ابتدایی تولد ۱ هفته پیش

پسرم دوسال وهشت ماهه است تب داره وبی حاله واشتها نداره ازمای بی بی گرفتمش پی پی نمی کنه چکارکنم چرک خشک کن بهش بدم؟؟؟