انواع قطره سدیم کلرید بینی نوزاد

شهریور ۹۹ | زمان مطالعه : ۹ دقیقه
قطره سدیم کلرید

قطره سدیم‌ کلرید بینی نوزاد و هم بزرگسالان یکی از بهترین ترکیبات مورد استفاده در رفع احتقان بینی در سرماخوردگی است. سرماخوردگی یک عفونتِ ویروسی خود‌محدودشونده در بخش فوقانی دستگاه تنفسی است. بینی، سینوس‌های اطراف بینی، حلق و بخشی از حنجره، راه هوایی فوقانی را تشکیل می‌دهند. از‌این‌رو در متون پزشکی از سرماخوردگی به‌عنوان رینیت ویروسی (viral rhinitis) یاد می‌شود. رینیت ویروسی در وا‌قع نوعی التهاب در راه‌های هوایی فوقانی است که بر اثر ویروس‌های سرما-خوردگی ایجاد می‌شود. 

گرفتگی بینی کودکان یکی از علائم اذیت‌کننده سرماخوردگی در کودکان است. ویروس‌های عامل سرماخوردگی در دستگاه تنفسی فوقانی مستقر شده و با ترشح موادی از خود، توجه سیستم ایمنی را جلب می‌کنند. سیستم ایمنی برای رسیدن به محل تجمع ویروس،‌ از گردش خون استفاده می‌کند. پس در طی سرما‌خوردگی، گردش خون بافت حفره بینی افزایش می‌یابد. افزایش گردش خون باعث تورم بافت و نهایتاً احساس احتقان یا گرفتگی بینی ایجاد می‌شود. این گرفتگی باعث خس خس بینی در نوزادان، کم شیر خوردن، بی‌قراری و حتی بی‌خوابی آن‌ها می‌شود. یکی از بهترین ترکیباتی که برای رفع گرفتگی بینی نوزاد توصیه می‌شود، قطره سدیم کلرید است.

انواع قطره بینی سدیم‌ کلراید در کودکان (Sodium Chloride)

سدیم کلراید که به دو صورت قطره سدیم کلرید بینی نوزاد و اسپری مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ تحت عناوین زیر نیز شناخته می‌شود:

  1. قطره‌ بینی  دی‌بی‌سالین (DB-Saline)
  2. اسپری بینی دکو‌سالین (Decosaline)
  3. قطره‌ بینی رینوسالین (Rinosaline)
  4. اسپری بینی رینوسالین
  5. قطره بینی فیزیودوز (Physiodose)
  6. اسپری بینی نورمونیکس (Normanix)

از آن‌جا که سدیم و کلر از جمله‌ مهم‌ترین ترکیبات موثر در کنترل مایعات بدن ما هستند؛ استفاده از قطره سدیم کلرید بینی نوزاد می‌تواند با مکانیسم‌های زیر در رفع گرفتگی بینی کودک در درمان سرماخوردگی کودکان موثر باشد.

اسپری یا قطره بینی سدیم‌ کلراید لایه مخاطی پوشاننده‌ی سطوح داخلی بینی را نازک کرده و باعث حفظ رطوبت می-شود. خس خس بینی نوزادان نیز با مصرف قطره سدیم کلرید بینی نوزاد کاهش می‌یابد. استفاده از قطره سدیم کلرید باعث کاهش خشکی بینی نوزاد نیز می‌شود.

موارد مصرف قطره سدیم ‌کلرید بینی در کودکان

قطره سدیم کلرید برای سرماخوردگی نوزاد کاربرد دارد. همچنین قطره سدیم کلرید 65 درصد کودکان براي شستشوي سينوس‌ها و حفظ رطوبت، شستشوی ترشحات بيني، كاهش خشكي و بهبود التهاب غشاء بيني در سرماخوردگي‌ها، پايين‌بودن ميزان رطوبت، مصرف بيش‌ازحد ضداحتقان‌ها، آلرژي‌ها، خونريزي‌های خفيف بيني و خشكي زمستاني به‌کار مي‌رود. 

از عوارض قطره سدیم کلرید برای نوزادان می‌تواند به ایجاد عطسه، تحریک نوزاد به گریه در حین استفاده از قطره اشاره کرد. به‌طورکلی قطره بینی سدیم‌کلرید معمولاً فاقد هرگونه عارضه می‌باشد.

انواع قطره بینی سدیم‌ کلراید در کودکان

نحوه استفاده از قطره سدیم‌ کلرید برای بینی نوزاد

  1. ابتدا اطمینان حاصل کنید که سر قطره چکان، پوآر و سایر وسایلی که از آن‌ها استفاده می‌کنید و همچنین دست‌های شما تمیز و استریل است.
  2. نوزاد را در حالت نیمه خمیده قرار داده و بهتر است برای کنترل بیش‌تر، سر کودک را در دستان خود قرار دهید؛ به طوری که پشت او روی بازوی شما قرار گیرد. توجه داشته باشید که تغییر موقعیت نوزاد باعث تحریک و گریه او نشود. آرام بودن نوزاد از اهمیت زیادی برخوردار است.

در ارتباط با طرز استفاده قطره سدیم کلراید برای نوزاد، دو تا سه قطره از پاف یا اسپری بینی رینوسالین را در یک بینی نوزاد بریزید و صبر کنید تا کاملاً، وارد بینی شود.

  1. با یک پوآر و به آرامی، محتویات درون بینی نوزاد را تخلیه کنید.
  2. مراحل فوق را در صورت وجود احتقان برای طرف دیگر بینی نوزاد تکرار کنید.
  3. توجه داشته باشید که استفاده از پوآر به کاهش علائم سرماخوردگی بسیار کمک‌ می‌کند. قبل از استفاده از قطره سدیم کلرید بینی نوزاد را با پوآر تخلیه کنید و یا از کودک بخواهید که با فین‌کردن این کار را انجام دهد. تاثیر قطره برای رفع احتقان بینی در بینی خالی بیشتر است.
  4. در کودکان زیر دو سال بهتر است از قطره بینی سدیم‌کلراید استفاده شود و در کودکان بزرگ‌تر می‌توانید از اسپری بینی رینوسالین استفاده کنید. 
  5. مراحل فوق و استفاده از قطره رینوسالین را هر 4 ساعت یک‌بار می‌توانید تکرار کنید. بهتر است بیش‌از 3 بار برای نوزادان و 5 الی 6 بار برای کودکان بزرگ‌تر از قطره بینی سدیم‌کلرید استفاده نکنید. توجه داشته ‌باشید که استفاده زیاد از قطره سدیم کلرید نوزاد می‌تواند باعث تحریک بینی او شده که عطسه مکرر و ناراحتی نوزاد را در پی دارد.

قطره سدیم ‌کلرید 65 درصد مخصوص چه سنی است؟

قطره رینوسالین در هر سنی قابل استفاده بوده و یکی از امن‌ترین روش‌ها برای رفع احتقان بینی می‌باشد. در بیش‌تر مواقع کودکان به قطره سدیم‌کلرید حساسیت نداشته و استفاده از قطره سدیم کلرید عارضه‌ای از خود به‌جا نمی‌گذارد؛ اگر کودک شما پس از استفاده از این قطره دچار تنگی نفس و یا سایر علامت‌های یک واکنش آلرژیک شد، ضمن قطع مصرف قطره سدیم کلرید برای کودک، به پزشک مراجعه کنید.

چند نکته مهم هنگام مصرف از قطره سدیم کلرید

  • قطره سدیم کلرید دارای ترکیبی مخصوص از نظر غلظت برای چشم نیز است؛ اگر‌چه باید از قطره چشمی در چشم استفاده شود؛ امّا اگر اشتباهاً از قطره رینوسالین در چشم ریختید، نگران نباشید! استفاده از قطره بینی در چشم معمولاً عارضه ای نداشته و ممکن است سوزش مختصری ایجاد کند. اگر علائم بیش‌تری از یک سوزش مختصر ایجاد شد به پزشک مراجعه کنید.
  • ریختن قطره بینی در حین خواب اشتباه است و بهترین زمان برای استفاده از قطره رینوسالین، قبل از خواب و یا پیش از تغذیه نوزاد با شیر مادر است.
  • پس از باز‌کردن قطره سدیم‌کلرید، نهایتا تا 4 هفته می‌توانید از آن استفاده کنید.
  • چند روش دیگر که می‌توانید برای رفع احتقان بینی کودکان از آن‌ها استفاده کنید:
  • استفاده از دارو‌های ضد احتقان مانند شربت‌های آنتی‌هیستامین با خاصیت ضد‌احتقان (شربت‌های دکودنژستانت)، شربت سودوافدرین، مقدار مصرف شربت کتوتیفن در کودکان، قطره بینی فنیل‌افرین و قطره بینی نفازولین. هر کدام از موارد گفته شده مفصلاً در مقالات دیگری مورد بررسی قرار گرفته‌اند.
  • استفاده از حمام بخار آب داغ (بخور آب). علاوه بر قطره سدیم کلرید می‌توانید از حمام بخار آب داغ استفاده کنید. به این‌ صورت که برای چند دقیقه دوش آب داغ را در حمام باز گذاشته و سپس کودک را برای چند دقیقه در این بخار قرار دهید. توجه داشته باشید که زمان آن طولانی نشود و همچنین مراقب باشید که کودک با آب داغ تماس پیدا نکرده و دچار سوختگی نشود. برخی پژوهش‌ها به استفاده از بخور آب سرد برای رفع احتقان بینی نوزاد تاکید می‌کنند؛ اگرچه نظر متخصصان طب کودکان درباره تاثیر بخور آب سرد یا گرم متفاوت است.