ماه هشتم بارداری - کارهای ممنوعه در ماه ۸ بارداری و علائم آن

ماه هشتم بارداری، از هفته‌ بیست و نهم تا سی و دوم بارداری را شامل می‌شود و این یعنی شما فقط چند هفته دیگر تا زایمان فاصله دارید. وزن جنین در ماه هشتم یا همان هفته سی و دوم بارداری، به وزن هنگام تولد او نزدیک می‌شود. همچنین مادر در این ماه علائمی مانند خستگی، تپش قلب، کمردرد و ... را تجربه می‌کند. در این مقاله از مجله سلامت گهواره قصد داریم در مورد کارهای ممنوعه در ماه هشتم بارداری اطلاعاتی را در اختیار شما عزیزان قرار دهیم. شناخت کارهای ممنوعه ماه هشتم بارداری می‌تواند به شما کمک کند که زایمان راحت تری داشته باشید و به این ترتیب نیز خطر کمتری شما و جنین را تهدید می‌کند.

با نصب اپلیکیشن گهواره، در جریان تغییرات هفته به هفته بارداری خود قرار می‌گیرید. این برنامه، اطلاعات تخصصی درباره رشد جنین، سلامت مادر و تغذیه ارائه می‌دهد و تمامی آزمایشات و معاینات بارداری را یادآوری می‌کند و هر روز یک پیام مشاوره‌ای متناسب با سن بارداری خود دریافت خواهید کرد.

با شروع ماه هشتم بارداری چه چیزهایی در انتظار شماست؟

ماه هشتم بارداری، دوران نهایی پیش از زایمان است و با تغییرات جسمی و روحی قابل توجهی همراه است. در این ماه، جنین به سرعت رشد می‌کند و وزن بیشتری پیدا می‌کند؛ بنابراین تحمل وزن شکم برای مادر دشوارتر می‌شود و فشار به واژن و لگن افزایش می‌یابد. بسیاری از زنان در این دوره درد زیر شکم، درد لگن و حتی لرزش شکم را تجربه می‌کنند و گاهی احساس نبض در شکم هم طبیعی است.

* مقاله بارداری چند هفته است را مطالعه کنید.

• تغییرات پوست در ماه هشتم بارداری:
  پوست مادر نیز بیشترین تغییرات را تجربه می‌کند؛ ترک‌های بارداری در ناحیه شکم و گاهی ورم دست‌ها و پاها و خارش بدن ایجاد می‌شود که نیاز به مراقبت و استفاده از کرم‌ها و مرطوب‌کننده‌های مناسب دارد. برخی مادران ممکن است با دل‌پیچه، اسهال، یبوست، حالت تهوع و گرگرفتگی مواجه شوند. تپش قلب و خستگی زودرس نیز از علائم رایج این ماه است که به دلیل افزایش حجم خون و فشار جنین روی ارگان‌های داخلی ایجاد می‌شود.
  
  
• تغذیه در هشتمین ماه بارداری :
  تغذیه در ماه هشتم اهمیت ویژه‌ای دارد، هرچند بزرگی شکم و فشار روی معده ممکن است باعث کاهش اشتها یا دشواری در خوردن غذا شود. رعایت رژیم متعادل و مصرف وعده‌های کوچک و مکرر می‌تواند به کاهش مشکلات گوارشی و تامین انرژی مادر کمک کند. باید به یاد داشته باشید که خوب غذا خوردن، در تمام طول بارداری مهم است و باید به آن توجه ویژه داشته باشید.
  
  
• فشار به واژن در ماه هشتم بارداری :
  با شروع ماه هشتم بارداری، باید بیش از پیش مراقب خودتان باشید؛ کارهای سنگین را کنار بگذارید و اجازه دهید اطرافیان کمک کنند تا از زایمان زودرس یا بروز مشکلات ناشی از فشار و خستگی پیشگیری شود. خرید سیسمونی و آماده‌سازی محیط برای ورود نوزاد را بهتر است با کمک خانواده انجام دهید تا فشار جسمی کمتری تحمل کنید.
  
  
• درد زیر شکم در ماه هشتم بارداری :
  به دلیل فشار جنین و آماده‌سازی رحم برای زایمان، درد زیر شکم شایع است. کودک در این ماه در ناحیه لگن شما قرار می‌گیرد. به همین دلیل فشار اضافی در قسمت تحتانی شکم ایجاد می‌شود و درد زیر شکم در بارداری را تشدید می‌کند.
  
  
• احساس نبض در شکم در ماه هشتم بارداری :
  حرکت و ضربان جنین گاهی به شکل نبض در شکم احساس می‌شود.
  
  
• دل پیچه و اسهال در ماه هشتم بارداری :
  تغییرات هورمونی و فشار روی روده‌ها می‌تواند باعث دل‌پیچه و اسهال خفیف شود.
  
  
• ورم پا در ماه هشتم بارداری (پا درد در ماه هشتم بارداری) :
  تجمع مایعات و افزایش وزن، موجب تورم و درد پاها می‌شود.
  
  
• خارش بدن در ماه هشتم بارداری :
  تغییرات هورمونی و کشیدگی پوست می‌تواند باعث خارش شود.
  
  
• تپش قلب در ماه هشتم بارداری :
  افزایش حجم خون و فشار روی قلب باعث تپش سریع‌تر قلب می‌شود.
  
  
• تنگی نفس در ماه هشتم بارداری :
  با بزرگ شدن رحم‌، فضای داخل شکم فشرده می‌شود. همچنین ممکن است معده، به سمت ریه‌ها فشرده شود، نفس کشیدن را برایتان سخت‌تر کند و تنگی نفس در بارداری را به همراه داشته باشد. سعی کنید هنگام نشستن و ایستادن، وضعیت بدنی کاملاً صاف و مستقیمی ‌داشته باشید تا ریه‌هایتان فضای بیشتری برای باز شدن داشته باشند.
  
  
• حالت تهوع در ماه هشتم بارداری :
  برخی مادران از هفته پنجم بارداری تا ماه هشتم، هنوز حالت تهوع و ناراحتی گوارشی را تجربه می‌کنند.

• درد لگن در ماه هشتم بارداری :
  فشار جنین و شل شدن رباط‌ها منجر به درد و سنگینی لگن می‌شود.
  
  
• لرزش شکم در ماه هشتم بارداری :
  حرکات شدید جنین یا تغییر موقعیت او می‌تواند باعث لرزش شکم شود.
  
  
• رگ های واریسی در بارداری :
  ممکن است رگ‌های پاهای شما بزرگ و متورم شوند. این رگ‌ها معمولا کبود، بزرگ و شبیه به تار عنکبوت به نظر می‌رسند و گاهی درد و خارش دارند. بهتر است هر وقت می‌توانید، با بالا نگه داشتن پاهای خود، به بازگشت خون از رگ‌های پا به سمت قلب کمک کنید. همچنین هنگام نشستن، پاهایتان را به حالت ضربدری، روی هم نگذارید. پوشیدن جوراب واریس در بارداری نیز کمک کننده است و می‌تواند ناراحتی شما را تا حد زیادی کاهش دهد. درد واژن در بارداری در نتیجه نوعی واریس، در رگ‌های ناحیه دستگاه تناسلی زنان ایجاد می‌شود. سعی کنید از نشستن زیاد خودداری و بیشتر پیاده‌روی کنید.
  
  
• گرگرفتگی در ماه هشتم بارداری :
  افزایش هورمون‌ها و متابولیسم بدن موجب گرگرفتگی و تعریق می‌شود. گر گرفتگی در ماه هشتم بارداری، یکی از اتفاقات بسیار شایع است و علت آن نوسان هورمون‌ها در این دوران است که باعث گشاد شدن عروق در ناحیه سر، گردن و قفسه سینه می‌شود. این اتفاق سبب افزایش ناگهانی دمای بدن و به اصطلاح گرگرفتگی می‌شود. این مشکل را بیشتر زنان در این دوره تجربه می‌کنند که همراه با حس گرمای شدید و تعریق فراوان است و شب‌ها باعث کاهش کیفیت خواب می‌شود. گرفتگی در زنانی که دچار پرکاری تیروئید هستند، بیشتر رخ می‌دهد.
  
  
• گرفتگی عضلات پا در بارداری :
  گرفتگی ساق پا در سه ماهه سوم بارداری شایع است و متخصصان نمی‌دانند که چه عواملی باعث ایجاد این گرفتگی‌های ناراحت‌کننده می‌شود. افزایش وزن‌، کمبود ویتامین، وارد شدن فشار زیاد به پاها یا کم‌تحرک بودن در طول بارداری، همگی از دلایل احتمال گرفتگی عضلات پا در بارداری در ماه هشتم هستند. برای جلوگیری از آن‌، عضلات پشت ساق پای خود را قبل از خواب بکشید. همچنین با حرکات ضربه‌ای ملایم، پشت پا را از بالا به سمت پایین ماساژ دهید. 
  
  
• استرس و اضطراب در ماه هشتم بارداری :
  ممکن است با نزدیک شدن به پایان بارداری و زمان به دنیا آمدن نوزادتان‌، تغییرات عاطفی بیشتری را تجربه کنید. طبیعی است نگران باشید که زایمان و زندگی شما بعد از تولد فرزندتان چه تغییراتی خواهد کرد؛ به خصوص اگر اولین فرزند شما باشد. بهتر است با خانواده و دوستان در مورد افکار و ترس‌های خود صحبت کنید و در صورت نیاز، از مشاور کمک بگیرید.
  
  
• نفخ و یبوست در ماه هشتم بارداری :
  فشار رحم بر روده‌ها و تغییرات هورمونی می‌تواند باعث یبوست شود. به دلیل افزایش سطح هورمون پروژسترون در بارداری، روند هضم کند می‌شود. این اتفاق باعث می‌شود گاز معده بیشتری تولید شده و دچار نفخ شوید. همچنین یبوست در ماه هشتم بارداری، بسیار شایع است؛ زیرا با کند شدن روند هضم غذا در این ماه، غذا بیشتر داخل روده می‌ماند.
  
  
• بواسیر در ماه هشتم بارداری :
  افزایش گردش خون می‌تواند باعث متورم شدن ر‌گ‌ها شود. در محل رگ‌های متورم، احساس خارش می‌کنید و می‌تواند تا حدودی دردناک نیز باشد. زمانی که این اتفاق برای رگ‌های ناحیه مقعد رخ دهد، به آن بواسیر گفته می‌شود. بواسیر بارداری، بسیار شایع است. درنتیجه فشارهای وارده، جریان خون ورودی و خروجی از این رگ‌ها، مختل می‌شود.
  برای جلوگیری از بواسیر و خونریزی مقعد در بارداری مطمئن شوید که به اندازه کافی مواد غذایی فیبردار و آب کافی مصرف می‌کنید. همچنین سعی کنید افزایش وزن بارداری خود را در محدوده مجاز حفظ کنید. اگر درد بواسیر اذیتتان می‌کند، می‌توانید برای تسکین، یک کمپرس یخ روی آن بگذارید یا ناحیه مقعد را در وان آب گرم قرار دهید.
  
  
• خستگی و بی خوابی در ماه هشتم بارداری :
  در ماه هشتم بارداری چگونه بخوابیم که دچار اختلالات خواب در بارداری نشویم؟ در این ماه شکم شما بسیار بزرگ شده و ممکن است دچار خستگی و ضعف شوید. همچنین خواب راحت در شب نیز در این مرحله از بارداری می‌تواند سخت باشد. علاوه بر این، تکرر ادرار و سایر عوارض بارداری مرتبط با ماه هشتم حاملگی‌، می‌توانند شما را از داشتن یک خواب خوب و سالم محروم کنند.
  برای کنترل خستگی، به رژیم غذایی سالم در دوران بارداری پایبند باشید و با تأیید پزشکتان‌، به ورزش منظم روزانه ادامه دهید. این اقدامات می‌توانند به افزایش سطح انرژی شما کمک کنند و بی‌خوابی در بارداری را بهبود ببخشند. از هر فرصتی که برایتان مهیا شد، برای استراحت کردن استفاده کنید؛ حتی اگر در حد چرت زدن‌های کوچک روزانه باشد. 
  
  
• تکرر ادرار در بارداری :
  یکی دیگر از مشکلات ماه هشتم بارداری، تکرر ادرار است که در اثر حرکات جنین رخ می‌دهد. در ماه هشتم بارداری، کودک برای قرار گرفتن در موقعیت مناسب برای تولد، به سمت پایین لگن می‌آید. به دلیل فشاری که حرکت جنین به مثانه وارد می‌کند، دچار تکرر ادرار می‌شوید. همچنین ممکن است هنگام خندیدن‌، سرفه یا عطسه کردن، ادرار از شما نشت کند. در مورد تکرر ادرار در بارداری و جنسیت جنین در این مقاله بیشتر بخوانید.
  همچنین می‌توانید در کلاس‌های آموزشی حضوری یا آنلاین آموزش زایمان، مراقبت از نوزاد و موارد مشابه شرکت کنید. شاید به دلیل خستگی زیاد در ماه هشتم حاملگی، کلاس‌های آنلاین را به حضوری ترجیج بدهید اما کلاس حضوری به دلیل این‌که می‌توانید با سایر مادران باردار ارتباط داشته باشید، کمک روحی بیشتری به شما خواهد کرد. به‌طور کلی، شرکت در این کلاس‌ها، علاوه بر این‌که اطلاعاتتان را در این زمینه افزایش می‌دهد و ترستان را کمتر می‌کند، فکرتان را نیز مشغول خواهد کرد.
  
  
• انقباضات براکستون هیکس : 
  هنگامی‌که هشت ماهه باردار هستید، ممکن است انقباضاتی معروف به انقباضات براکستون هیکس را برای اولین بار تجربه کنید و یا اگر از ماه‌های قبل تجربه آن را دارید، در این ماه هم ادامه خواهد داشت. این انقباض‌ها برخلاف انقباض‌های زایمان، معمولاً نامنظم هستند و به مرور زمان قوی‌تر نمی‌شوند و تعدادشان افزایش نمی‌یابد.
  معمولاً اگر وضعیت خود را تغییر دهید، از بین می‌روند. اگر انقباضات شما به طور منظم و در فواصل زمانی تقریبا مشخصی اتفاق افتاد و به مروز زمان قوی‌تر شد، احتمال زایمان در ماه هشتم بارداری وجود دارد. در این شرایط، در کمترین زمان به پزشکتان مراجعه کنید تا اقدامات لازم را انجام دهد.
  
  

• احتقان یا گرفتگی بینی :
  با افزایش سطح استروژن، غشاهای داخل بینی منبسط و متورم می‌شود و ماده مخاطی بیشتری تولید می‌کند. در نتیجه احتمال زیادی وجود دارد که در ماه هشتم حاملگی، مدام دچار گرفتگی بینی باشید.
  
  
• سوزش سر دل :
  رحم در حال رشد، معده را به سمت بالا فشار می‌دهد و باعث می‌شود محتویات اسیدی معده به داخل مری بروند. این اتفاق منجر به سوزش معده در بارداری می‌شود.
  
  
• اِدم یا تورم اندام‌ها :
  احتباس آب در بدن باعث ورم پا و مچ پا در بارداری می‌شود.
  
  
• کمردرد :
  رحم در حال رشد به کمر فشار وارد می‌کند و باعث کمردرد در ماه هشتم بارداری می‌شود.
  
  
• افزایش ترشحات واژن :
  دیواره گردن رحم و دیواره واژن در دوران بارداری شل شده و ترشحات سفیدی ترشح می‌کنند. این امر از ورود باکتری‌ها جلوگیری می‌کند تا نتوانند از کانال زایمان به داخل رحم، وارد شوند. این ترشحات معمولا نگران کننده نیستند، مگر این‌که رنگ و بوی غیرطبیعی داشته باشند.
  
  
• رابطه جنسی در ماه هشتم بارداری :
  همچنین تغییرات هورمونی می‌تواند باعث تغییرات خلق‌وخو و افزایش میل جنسی شود؛ بنابراین در صورت تمایل به برقراری رابطه، حتماً با پزشک مشورت کنید و از پوزیشن‌های امن استفاده نمایید.

به طور کلی، ماه هشتم بارداری با تغییرات گسترده جسمی و روانی، افزایش فشار بر لگن و واژن، تغییرات پوست، ورم، خارش و مشکلات گوارشی همراه است و آگاهی از این تغییرات به مادر کمک می‌کند با آمادگی و آرامش بیشتری وارد هفته‌های پایانی بارداری و زایمان شود.

* مقاله زیبایی جنین در کدام ماه شکل می گیرد را مطالعه کنید.

همچنین با شروع ماه هشتم بارداری و بزرگ شدن شکمتان، می‌توانید برای گرفتن عکس‌های یادگاری دوران بارداری وقت بگیرید. فقط توجه داشته باشید که خیلی نمی‌توانید روی سرحال بودنتان حساب کنید، زیرا در ماه هشتم بارداری، خستگی خیلی زود به سراغتان می‌آید. خرید سیسمونی را به ماه هشتم بارداری موکول نکنید؛ زیرا خرید کردن با یک شکم بزرگ برایتان دشوار خواهد بود. برای چیدمان وسایل سیسمونی خود، حتماً کمک بگیرید و خودتان را خسته نکنید.

 * مقاله ورم در بارداری دختر را مطالعه کنید.

به نقل از CDC

فشارهای فیزیکی بالا در دوران بارداری ، مانند بلند کردن اجسام سنگین و ... ممکن است خطر نتایج نامطلوب زایمانی مثل سقط یا زایمان زودرس را افزایش دهد.

High physical demands during pregnancy, such as lifting heavy objects,... might increase the risk of adverse birth outcomes like miscarriage and preterm birth.

با اپلیکیشن گهواره، هفته به هفته بارداریت رو دنبال کن.

نصب اپلیکیشن گهواره

رشد و وزن جنین در ماه هشتم بارداری چگونه است؟

•  وزن جنین در ماه هشتم بارداری به وزن تولد او بسیار نزدیک است. بدن کودک شما با سرعت بیشتری وزن و چربی اضافه می‌کند.
• وزن جنین در این ماه حدود 1.153 تا 1.702 کیلوگرم و CRL (طول فرق سر تا دنبالچه) او حدود 38.6 تا 42 سانتی متر است. 
• موهای کرکی شکلی به نام لانوگو که در طی چند هفته گذشته، برای محافظت از پوستش بدن او را پوشانده بودند‌، از بین می‌روند. در عوض ممکن است موهای سر او در این ماه شروع به رشد کند. 
• سیستم عصبی تقریباً توسعه یافته است و شروع به کنترل عملکرد بدن می‌کند. تا جایی که اکنون قادر به کنترل دمای بدن خود است، عملکردی که وی در خارج از رحم به آن نیاز دارد. 
• چشم‌ها شروع به باز و بسته شدن می‌کنند.
• ریه‌ها به طور کامل بالغ نشده‌اند‌، اما عمل تنفس در این ماه شروع می‌شود.
• کلیه‌ها در این ماه دیگر تکامل یافته‌اند.
• پوست کودک در ماه هشتم بارداری چروکیدگی کمتری دارد که به دلیل ذخیره چربی زیر پوست او است.
• سیستم گوارشی کودک هنوز در حال تکامل است.
• گوش‌های کودک در این ماه می‌تواند صداها را بشنود اما معمولاً صدای مادر یا صدای زن را بر سایر صداها ترجیح می‌دهد.
• اگرچه برخی از استخوان‌های او شروع به سفت شدن می‌کنند‌، جمجمه هنوز هم نرم است. نرم بودن جمجمه به نوزاد کمک می‌کند تا هنگام رسیدن زمان تولد‌، راحت‌تر از کانال زایمان عبور کند.
• تنوع حرکات کودک شما در این ماه بیشتر است، از سکسکه گرفته تا حرکات کششی و لگد زدن. با این وجود، معمولاً شدت و تعداد حرکات کمتر ‌می‌شود، زیرا کودک در ماه هشتم حاملگی بخش زیادی از رحم را اشغال کرده و فضای کمی برای انجام حرکاتش در اختیار دارد.
• تا این ماه، سر کودک به سمت پایین و کانال زایمان چرخیده که موقعیت ایده‌ال برای زایمان است. این کار کمک می‌کند تا سر کودک در حین زایمان، به‌طور صحیح در لگن حرکت کند و خروج او از طریق کانال زایمان به درستی انجام شود. با این حال‌، ممکن است گاهی کودکتان نچرخد و در وضعیت بریچ قرار بگیرد. بریچ جنین به معنای این است که پای او، به سمت پایین قرار گرفته باشد. این وضعیت برای زایمان طبیعی مناسب نیست اما‌ هیچ نگرانی وجود ندارد، زیرا کودک شما هنوز برای چرخیدن و قرار گرفتن در حالت ایده‌آل وقت دارد. در صورتی که این اتفاق نیفتد، پزشک تصمیم به زایمان سزارین خواهد گرفت.

تصاویر جنین در ماه هشتم بارداری

جنین در ماه هشتم بارداری به مرحله‌ای رسیده است که بیشتر ویژگی‌های ظاهری او کامل شده و تنها نیاز به چاق‌تر شدن و تقویت اندام‌ها دارد. در این ماه، وزن جنین معمولاً بین ۲ تا ۲/۳ کیلوگرم است و طول بدن او حدود ۴۵ سانتی‌متر می‌شود. پوست جنین صاف‌تر شده و چربی زیرپوستی بیشتری ذخیره می‌کند. ریه‌ها در این دوره به‌ سرعت در حال تکامل‌اند و جنین برای تنفس پس از تولد آماده می‌شود.

حرکات جنین ممکن است کمتر ولی قوی‌تر شوند، زیرا فضای رحم محدودتر است. او به صداها واکنش نشان می‌دهد، چرخه خواب‌ و بیداری دارد و حتی ممکن است سکسکه کند که مادر آن را به صورت لرزش‌های منظم شکم احساس می‌کند.

در ماه هشتم، اغلب جنین‌ها در وضعیت سَر‌به‌پایین قرار می‌گیرند و برای زایمان آماده می‌شوند؛ با این حال برخی هنوز در وضعیت‌های دیگر هستند که معمولاً تا هفته‌های بعد اصلاح می‌شود. به طور کلی، جنین در این ماه تقریباً آماده تولد است، اما هنوز چند هفته نیاز دارد تا اندام‌ها به‌ویژه ریه‌ها و سیستم عصبی به تکامل نهایی برسند.

تغییرات بدن مادر و اندازه شکم در ماه هشتم بارداری

تاکنون ممکن است به دلیل بارداری علائم متعددی را تجربه کرده باشید. در اینجا به سایر تغییرات بدن در این ماه اشاره شده است:

• اندازه شکم در ماه هشتم بارداری بزرگ‌تر است و برجستگی شکم کمی به سمت پایین متمایل می‌شود؛ زیرا سر نوزاد در ماه هشتم حاملگی به سمت پایین حرکت می‌کند.
• ریزش مویی که به دلیل تغییرات هورمونی بارداری تجربه می‌کردید، در این ماه کاهش می‌یابد و باعث می‌شود موهای شما پرپشت‌تر به نظر برسد.
• پستان شروع به نشت مایع  غلیظ و زردرنگی به نام آغوز می‌کند‌ که اولین شیری است که کودک بعد از تولد از آن تغذیه می‌کند.
• تغییرات هورمونی باعث افزایش رنگدانه‌های پوستی می‌شود و در نتیجه رنگ نوک سینه‌ها و آرئولا (ناحیه رنگی نوک سینه) تیره‌تر می‌شوند. خط بین ناف و استخوان ناحیه شرمگاهی نیز‌، به دلیل تولید رنگدانه‌های بیشتر در این ماه، تیره‌تر می‌شود.
• رشد رحم باعث کشیده شدن بافت‌های پوستی می‌شود و ترک‌های پوستی را ایجاد می‌کند. 

در این ماه ممکن است تغییرات عاطفی بیشتری را تجربه کنید، از جمله:

• نوسانات روحی، اضطراب و افسردگی بارداری
• استرس زایمان و مسئولیت‌های مادر شدن
• کاملاً طبیعی است که از یک طرف مشتاق دیدار کودکتان باشید و از طرف دیگر، از چالش‌ها و تغییرات پیش رو ترسیده باشید. سعی کنید راه‌هایی لذت‌بخش برای ریلکس شدن و استراحت کردن پیدا کنید، مثل گوش دادن به یک موسیقی خوب، خواندن کتاب، گرفتن ماساژ یا پدیکور کردن. یوگا و مراقبه نیز می‌تواند عالی باشد.
• در مورد دغدغه‌هایتان با خانواده و دوستان صحبت کنید و از افرادی که تجربه مادر شدن داشته‌اند، سؤال کنید. زمانی که شما با تغییرات جسمی و روحی ماه هشتم بارداری دست و پنجه نرم می‌کنید، کودکتان همچنان به تکامل خود ادامه می‌دهد و به زودی آماده ورود به دنیای شما خواهد شد.

بیشتر بخوانید: بایدها و نبایدهای هفته سی ام بارداری

اقدامات پزشکی لازم در ماه هشتم بارداری

در این ماه، با توجه به این‌که خیلی به زایمان نزدیک هستید‌، تحت هیچ شرایطی قرارهای ملاقات با متخصص زنان را از دست ندهید. احتمالاً از این ماه نیاز به مراجعات بیشتری خواهید داشت. در ماه هشتم بارداری، پزشک متخصص زنان و زایمان اقداماتی را برایتان انجام می‌دهد، از جمله: نظارت بر وزن‌، ادرار‌، فشار خون و تورم. همچنین قد پایه رحم اندازه‌گیری خواهد شد. 

رشد کودک از نظر وزن و CRL (طول فرق سر تا دنبالچه)‌ بررسی می‌شود و ضربان قلب‌، وضعیت تکامل و موقعیت کودک در رحم از طریق تفسیر سونوگرافی ماه هشتم بارداری انجام می‌شود. ( در مورد علت ضعیف بودن ضربان قلب جنین در این مقاله بیشتر بخوانید.) وضعیت جفت نیز بررسی خواهد شد. در این مقاله بخوانید برای تشکیل قلب جنین چه بخوریم. 

سونوگرافی ماه هشتم بارداری

در ماه هشتم بارداری، سونوگرافی معمولاً برای بررسی رشد جنین، وزن تقریبی، مقدار مایع آمیوتیک و وضعیت قرارگیری او انجام می‌شود. در این سونوگرافی، پزشک همچنین سلامت جفت و جریان خون بند ناف را ارزیابی می‌کند تا از رسیدن اکسیژن و مواد مغذی کافی به جنین مطمئن شود.

آزمایشات لازم برای ماه هشتم بارداری

در این ماه معمولاً آزمایش خون، آزمایش ادرار، بررسی آهن و قند خون و تست‌های مربوط به عفونت انجام می‌شود تا وضعیت سلامت مادر و جنین کنترل شود. همچنین پزشک ممکن است برای بررسی احتمال زایمان زودرس یا مشکلاتی مثل فشارخون بالا، آزمایش‌های تکمیلی مانند NST یا بیوفیزیکال پروفایل تجویز کند.

از آنجا که ماه هشتم بارداری، دومین ماه از سه ماه سوم بارداری است، انجام آزمایشات زیر لازم است. 

• آزمایش خون برای بررسی کم‌خونی مادر، وضعیت آنتی‌بادی‌ها و عفونت گلبول‌های خونی.
• آزمایش آنالیز ادرار برای بررسی احتمال مسمومیت حاملگی یا آزمایش کشت ادرار برای بررسی عفونت مجاری ادراری. 
• آزمون پروفایل بیوفیزیکال در بارداری‌های پرخطر یا بارداری‌های طولانی برای بررسی وضعیت تنفسی و ماهیچه‌های جنین و حرکت جنین و اندازه‌گیری میزان مایع آمنیوتیک. 
•  تست بدون استرس و استرس انقباضی در بارداری‌های پرخطر برای بررسی تغییرات ضربان قلب جنین هنگام حرکت جنین و همچنین بررسی میزان تحمل جنین برای زایمان.

اقدامات لازم برای آمادگی زایمان

مادر باید از هفته‌های پایانی بارداری کیف بیمارستان را آماده کند و مدارک، لباس‌ها و وسایل ضروری نوزاد و خودش را از قبل مهیا داشته باشد. علاوه بر این، شرکت در کلاس‌های آمادگی زایمان، تمرین تکنیک‌های تنفس، آشنایی با علائم شروع زایمان و هماهنگی با پزشک، به کاهش استرس و مدیریت بهتر لحظه تولد کمک می‌کند.

اقدامات و مراقبت های لازم خانگی در ماه هشتم بارداری

اقدامات و مراقبت‌های لازم در ماه هشتم بارداری بیشتر با هدف کاهش فشارهای جسمی، کنترل علائم ناخوشایند و پیشگیری از زایمان زودرس انجام می‌شوند.

• در این ماه بهتر است مادر بیشتر استراحت کند و سفر در بارداری را به تعویق اندازد. در اقدامات روزمره هم از بلند کردن اجسام سنگین خودداری کرده و حرکات روزانه را با آرامش و احتیاط انجام دهد.
• نوشیدن آب کافی، مصرف غذاهای سبک و مقوی و پرهیز از وعده‌های حجیم به کاهش سوزش معده و ناراحتی‌های گوارشی کمک می‌کند.
• استفاده از لباس‌های راحت و گشاد، خوابیدن به پهلوی چپ برای بهبود گردش خون، داشتن چند بالش برای حمایت از کمر و پاها و بالا نگه‌داشتن پاها در صورت ورم، اهمیت زیادی دارد.
• همچنین انجام پیاده‌روی‌های کوتاه و منظم، رعایت بهداشت فردی، کنترل استرس، و توجه به حرکات جنین از مراقبت‌های ضروری این دوره است.
• در نهایت مادر باید هر علامت غیرطبیعی مانند خونریزی، انقباضات شدید، کاهش حرکات جنین و ترشحات غیرعادی را جدی گرفته و سریعاً با پزشک تماس بگیرد.

در ادامه لیستی از مراقبت‌های ماه هشتم بارداری که به جلوگیری از بروز علائم خطر در این ماه کمک می‌کنند، آورده شده است:

• از ایستادن برای مدت طولانی خودداری کنید.
• تعداد دفعاتی که کودک لگد می‌زند یا حرکت می‌کند‌، یادداشت کنید. اگر مدتی است حرکتی احساس نمی‌کنید‌، یک چیز شیرین بخورید و دوباره دقت کنید؛ زیرا افزایش قند خون می‌تواند باعث حرکت کودک شود.
• استرس خود را کاهش دهید.
• از سیگار کشیدن و نوشیدن الکل خودداری کنید. 
• مقدار زیادی مایعات بنوشید.
• به بدن خود استراحت کافی بدهید.
• به پشت دراز نکشید.
• بهداشت دهان و دندان را رعایت کنید.
• وعده‌های غذایی کمتری را در فواصل منظم میل کنید.
• اجسام سنگین بلند نکنید.
• برای تقویت ماهیچه‌های لگن‌، تمرینات پیاده‌روی و کگل را امتحان کنید.
• بدون توصیه پزشکان از مصرف هرگونه دارو خودداری کنید.
• کفش راحتی تخت و لباس راحتی گشاد بپوشید.
• از تمیز کردن بستر گربه خودداری کنید؛ این امر می‌تواند باعث توکسوپلاسموز شود.
• از قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی خودداری کنید.

باید ها ونباید های ماه هشتم بارداری کدامند؟

• در ماه هشتم بارداری با تنفس عمیق و انجام تمرینات تنفسی، کیفیت تنفس خود را بهبود ببخشید.
• تمرینات کگل در ماه هشتم بارداری بهترین تمرینات برای تقویت لگن و آمادگی زایمان و مبارزه با بی‌اختیاری ادرار است.
• برای مقابله با علائمی مانند سوزش سر دل، یبوست و افت قند خون در ماه هشتم بارداری باید بدنتان را هیدراته (حفظ آب بدن) نگه دارید؛ پس آب، آب میوه و مایعات زیادی بنوشید. 
• با هیدراته نگه داشتن بدن در ماه هشتم بارداری از یبوست جلوگیری کنید. 
• بیشتر اوقات در ماه هشتم بارداری به پهلوی سمت چپ بخوابید.
• در ماه هشتم بارداری هنگام نشستن، یک پشتی پشت کمرتان بگذارید و به حالت راحتی بنشینید که به عصب سیاتیک شما فشاری وارد نشود.
• از ماه هشتم بارداری در مورد تغذیه با شیر مادر و نحوه نگه‌داری نوزاد (تعویض پوشک و…) بیشتر مطالعه کنید.
• ساک زایمان خود را از ماه هشتم بارداری آماده کنید. 
• در ماه هشتم بارداری مراقب شدت گرفتن ترشحات بدن‌تان باشید و در صورت لزوم از پد‌های بهداشتی استفاده کنید. 
• اگر در ماه هشتم بارداری یک‌دفعه متوجه خروج آب زیادی از خودتان شدید، ممکن است کیسه آب شما پاره شده باشد و باید سریعاً به پزشک مراجعه کنید.
• در ماه هشتم بارداری تغذیه شما باید سرشار از مواد مغذی باشد تا احساس گرسنگی نکنید.
• رژیم غذایی شما در ماه هشتم، وزن نوزاد شما در هنگام تولد را تعیین می‌کند.
• در ماه هشتم بارداری مواد غذایی مغذی را در چندین وعده طی روز بخورید.
• برای حفظ تناسب اندام در ماه هشتم بارداری و قبل از زایمان از تمرینات کششی و یوگا کمک بگیرید. 

لزوم داشتن تغذیه مناسب در ماه هشتم بارداری

در ماه هشتم بارداری، تغذیه نقش مهمی در رشد و وزن‌گیری جنین دارد و انتخاب مواد غذایی مناسب می‌تواند به تکمیل مراحل نهایی رشد او کمک کند. مواد مغذی مانند پروتئین، کربوهیدرات‌های سالم، ویتامین‌ها و املاح باید به‌طور متعادل در رژیم غذایی مادر قرار بگیرند. خوردن میوه‌ها، سبزیجات، غذاهای مقوی و میان‌وعده‌های سالم، علاوه بر افزایش انرژی مادر، به بهبود رشد جنین نیز کمک می‌کند.

• خوردن خرما در ماه هشتم بارداری
  خرما منبع انرژی، فیبر و مواد معدنی است و می‌تواند به افزایش وزن‌گیری سالم جنین کمک کند، اما باید در حد اعتدال مصرف شود تا باعث بالا رفتن قند خون نشود.
• خوردن آب هویج در ماه هشتم بارداری
  آب هویج سرشار از ویتامین A و آنتی‌اکسیدان‌هاست و به رشد چشم‌ها، پوست و سیستم ایمنی جنین کمک می‌کند. مصرف متعادل آن بسیار مفید است.
• خوردن انبه در ماه هشتم بارداری
  انبه میوه‌ای انرژی‌زا و سرشار از ویتامین C است که به رشد بافت‌ها و تقویت سیستم دفاعی بدن مادر و جنین کمک می‌کند. البته زیاده‌روی در مصرف آن توصیه نمی‌شود.
• خوردن انگور در ماه هشتم بارداری
  انگور حاوی ویتامین‌ها، مواد معدنی و آنتی‌اکسیدان‌هاست و می‌تواند باعث بهبود گردش خون و رشد جنین شود. مصرف منظم اما کنترل‌شده آن توصیه می‌شود.
• خوردن خربزه در ماه هشتم بارداری
  خربزه با داشتن آب فراوان، ویتامین C و فیبر باعث هیدراته ماندن بدن مادر شده و به رشد سالم جنین کمک می‌کند. مصرف آن برای ماه‌های پایانی بارداری مفید است.
• عسل در ماه هشتم بارداری
  عسل یک انرژی‌زای طبیعی و منبع مواد مغذی است که می‌تواند خستگی مادر را کاهش دهد و به رشد جنین کمک کند. مصرف آن در بارداری بلامانع است، به‌شرطی که پاستوریزه باشد و در حد تعادل مصرف شود.

در ادامه  لیستی از غذاهایی که باید در ماه هشتم حاملگی به رژیم غذایی خود اضافه کنید، آورده شده است:

• کلسیم به تشکیل استخوان و دندان‌های سالم در کودک شما کمک می‌کند. بنا بر توصیه انجمن آمریکایی متخصصان زنان و زایمان(ACOG)، یک خانم باردار باید روزانه 1000 میلی‌گرم کلسیم مصرف کند. برای دریافت کلسیم، روزانه مقدار زیادی سبزیجات با برگ سبز‌، نان‌، شیر و غلات غنی شده را به رژیم غذایی خود اضافه کنید.
• ACOG  مصرف روزانه 600 میلی‌گرم اسید فولیک را برای زنان باردار توصیه می‌کند. مصرف اسید فولیک توسط مادر، برای پیشگیری از نقایص مادرزادی مغز و ستون فقرات در کودک لازم است. سبزیجات برگدار (اسفناج‌، کلم بروکلی‌، کاهو)‌، لوبیا‌، عدس‌، آجیل و مرکبات از منابع غنی اسید فولیک هستند.
• آهن برای تولید گلبول‌های قرمز خون که اکسیژن را در بدن حمل می‌کنند‌، ضروری است. دوز توصیه شده آهن در دوران بارداری، 27 میلی‌گرم در روز است که از طریق موادغذایی یا مکمل‌ها تأمین خواهد شد. غلات سبوس‌دار‌، سبزیجات دارای برگ سبز‌، میوه خشک، لوبیا‌، گوشت گاو و ماهی ساردین منابع غذایی خوبی از آهن هستند.
• آهن برای تولید گلبول‌های قرمز خون که اکسیژن را در بدن حمل می‌کنند‌، ضروری است. دوز توصیه شده آهن در دوران بارداری، 27 میلی‌گرم در روز است که از طریق موادغذایی یا مکمل‌ها تأمین خواهد شد. غلات سبوس‌دار‌، سبزیجات دارای برگ سبز‌، میوه خشک، لوبیا‌، گوشت گاو و ماهی ساردین منابع غذایی خوبی از آهن هستند.

* مقاله جگر مرغ در بارداری را مطالعه کنید.

• ماهی قزل‌آلا و شیر، منبع خوبی از ویتامین D است که بینایی را تقویت می‌کند و قدرت استخوان‌ها و دندان‌ها را بهبود می‌بخشد. طبق توصیهACOG ، میزان توصیه شده ویتامین D در دوران بارداری،600IU  در روز است.
• پروتئین برای سلامت ماهیچه‌ها و مغز ضروری است. می‌توانید از طریق مصرف گوشت بدون چربی و مرغ‌، تخم مرغ‌، غذاهای دریایی‌، نخود فرنگی‌، محصولات سویا‌، لوبیا‌، شیر، غلات و آجیل‌های بدون نمک، پروتئین مورد نیاز بدنتان را دریافت کنید
• ویتامین C برای سلامت لثه‌ها‌، دندان‌ها و استخوان‌ها لازم است. در ماه هشتم بارداری از مرکبات‌، توت‌فرنگی‌، گوجه فرنگی و کلم بروکلی در رژیم غذایی خود استفاده کنید. مقدار مورد نیاز ویتامین سی در ماه هشتم بارداری، حدود 85 میلی‌گرم در روز است.

روزه گرفتن در ماه هشتم بارداری

در سه ماهه‌ سوم؛ جنین شروع به وزن‌گیری می‌کند و از این رو بسیار مهم است که مادر تغذیه‌ی مناسبی داشته باشد تا نوزاد لاغر و ضعیف به دنیا نیاید. از این رو بسیاری از پزشکان توصیه می‌کنند که از روزه در بارداری خودداری کنید و تغذیه‌ای مناسب و سرشار از مواد مغذی لازم، برای وزن گیری نوزاد مانند شیر و لبنیات، انواع مغزها، گوشت و ... داشته باشید.

غذاهای ممنوعه در ماه هشتم بارداری

در ادامه لیستی از غذاهایی که باید در ماه هشتم حاملگی از آنها اجتناب کنید، ارائه شده است:

• از خوردن مواد غذایی خام یا کاملاً پخته نشده، خودداری کنید. این غذاها می‌توانند یک عفونت باکتریایی به نام لیستریوز ایجاد کنند.
• از مصرف زیاد کافئین‌، یعنی بیش از 200-300 میلی‌گرم در روز، خودداری کنید.
• از خوردن ماهی‌های شمشیری‌، ماهی‌ کاشی‌، شاه ماهی و کوسه ماهی خودداری کنید؛ زیرا این ماهی‌ها حاوی مقدار زیادی جیوه هستند.
• زنان مبتلا به بیماری سلیاک باید از مصرف غذاهای حاوی گلوتن خودداری کنند.
• از خوردن غذاهای سرخ شده و تند در بارداری خودداری کنید، زیرا می‌توانند سوزش معده در بارداری را تشدید کنند.

ورزش در ماه هشتم بارداری

در ماه هشتم بارداری، باید مواظب حرکات بدن خود باشید. گاهی حرکات اشتباه می‌تواند منجر به پاره شدن کیسه آب و بروز علائم زایمان زودرس جنین شود. با این حال، این بدین معنا نیست که باید ورزش را کنار بگذارید. در ماه هشتم، شما باید خود را برای زایمان آماده کنید، پس با شدت متوسط پیاده‌روی داشته باشید، ورزش‌های لگنی و بخصوص کگل انجام دهید تا بدنتان برای روز زایمان آماده شود.

در ماه هشتم بارداری چگونه بخوابیم؟

بسیاری از خانم‌های باردار از گرفتگی ماهیچه پا در خواب در بارداری شکایت دارند. از هفته ۱۲ به بعد نباید طاق باز بخوابید. بهتر است زیر پاها بالش نرمی بگذارید تا کمی از سطح زمین بالاتر باشند. خانم‌های باردار وقتی می‌خواهند پهلو به پهلو شوند، نیاز نیست حتماً به طور کامل از جا بلند شوند و بنشینند. همین که مقداری بدن را از سطح زمین بلند کنند و به سمت دیگر بچرخند و دوباره دراز بکشند، کافی است. اگر احساس فشار یا درد نکنند، یعنی وضعیت خوب است و مشکلی پیش نخواهد آمد. خوابیدن به پهلو، خصوصاً پهلوی چپ، بهترین وضعیت خوابیدن در بارداری است.

علائم بروز خطر در ماه هشتم بارداری کدامند؟

در اینجا به یکسری عوارض بارداری در هشتمین ماه حاملگی اشاره شده که می‌بایست به محض مشاهده آنها، به پزشک زنان مراجعه کنید:

1. خونریزی واژن و لکه بینی در ماه هشتم بارداری که می‌تواند نشان از زایمان زودرس باشد.
2. درد شکم یا درد لگن در ماه هشتم بارداری
3. تب 38 درجه سانتی گراد یا بالاتر
4. ادرار به رنگ تیره
5. خروج دردناک ادرار یا کاهش مقدار آن
6. استفراغی که به مرور بدتر شود یا بیش از 24 ساعت ادامه داشته باشد.
7. سرگیجه در بارداری
8. خونریزی بینی‌ که متوقف نمی‌شود.
9. سردردهای مداوم حتی بعد از مصرف استامینوفن
10. گرفتگی مداوم پاها

علائم زایمان در ماه هشتم بارداری

هر یک از علائم زیر، می‌توانند نشان زایمان در ماه هشتم بارداری باشند؛ پس از مشاهده هر یک از این علائم، فوراً به پزشک متخصص زنان مراجعه کنید:

1. اگر انقباضات شما به 5 انقباض یا بیشتر در یک ساعت برسد یا در هر ده دقیقه یک انقباض را تجربه کنید.
2. اگر درد زیر شکم در ماه هشتم بارداری شبیه درد قاعدگی باشد.
3. افزایش ناگهانی ترشحات واژن
4. نشت مایعات از واژن
5. گرفتگی شکم با یا بدون اسهال
6. فشار شدید در ناحیه لگن
7. کمردرد در قسمت تحتانی کمر

* مقاله اسهال در اوایل بارداری و جنسیت را مطالعه کنید.

در اکثر موارد این علائم خطرناک نیستند و بعد از مدتی فروکش می‌کنند. معمولاً پزشک توصیه می‌کند که نکات زیر را رعایت کنید:

• مایعات زیادی بنوشید.
• مرتباً مثانه خود را خالی کنید.
• یک ساعت به پهلوی چپ خود دراز بکشید و تعداد انقباض‌های خود را بشمارید. 
• هرچه بهتر از سلامتی خود مراقبت کنید‌، خطر بروز هرگونه عوارض بارداری کمتر خواهد بود.

نکات مهم و پایانی

ماه هشتم بارداری دوره‌ای حساس و سرنوشت‌ساز است. زیرا بدن مادر و جنین هر دو وارد مرحله پایانی رشد و آمادگی برای زایمان می‌شوند.

در این ماه توجه به استراحت کافی، تغذیه مناسب و کنترل استرس اهمیت بیشتری دارد، زیرا کوچک‌ترین بی‌توجهی می‌تواند خطر زایمان زودرس را افزایش دهد. همچنین پیگیری دقیق و منظم ویزیت‌های دوران بارداری به شما کمک می‌کند تا هرگونه تورم، درد شکم، انقباضات غیرطبیعی، کاهش حرکت جنین یا علائم نگران‌کننده را سریع‌تر تشخیص دهید.

رعایت سبک زندگی سالم، هیدراته ماندن، محدود کردن فعالیت‌های سنگین و گوش دادن به علائم بدن، بهترین راه برای گذر امن از ماه هشتم بارداری است. به یاد داشته باشید که هر تغییری که موجب نگرانی‌تان شد، باید با پزشک یا ماما در میان گذاشته شود تا فرصتی برای محافظت هرچه بیشتر از سلامت خود و جنین‌تان باشد.